Wołodymyr Zełenski. Fotografia wykonana 4 kwietnia 2022 roku.

Dlaczego Czeczeńcy polują na prezydenta Zełenskiego? Te słowa sprzed lat uczyniły go wrogiem numer jeden Kadyrowa

Strona główna » Historia najnowsza » Dlaczego Czeczeńcy polują na prezydenta Zełenskiego? Te słowa sprzed lat uczyniły go wrogiem numer jeden Kadyrowa

Sześć lat temu Wołodymyr Zełenski nie był jeszcze politykiem, ale szalenie popularnym prezenterem telewizyjnym i komikiem. To w tej właśnie roli wzbudził gniew dyktatora Czeczenii – Ramzana Kadyrowa. Wystarczył 19-sekundowy żart.

6 października 2014 r. w autorskim programie Czysto NEWS, prowadzonym przez Wołodymyra Zełenskiego, kwartałowcy [czyli ekipa studia „Kwartał 95”, do którego należał Zełenski] naśmiewali się z Ramzana Kadyrowa, putinowskiego namiestnika Czeczenii.


Reklama


Kadyrow ociera łzy

Zełenski czytał zapowiedź materiału wideo, w którym, jak powiedział, lider Czeczenii reaguje na rozbiórkę pomnika Lenina w Charkowie. „Rozebrali Lenina. Osiemdziesiąt lat przeżyliśmy i czegoś takiego jeszcze nie widzieliśmy. Faszy*ci, ban*erowcy…” — mówi głos spoza kadru, a na ekranie:

Kadyrow ociera łzy. Wykorzystano też nagranie prawdziwego emeryta, który rzeczywiście płakał na widok rozbieranego pomnika.

Logotyp studia Kwartał 95, z którego wywodzi się Wołodymyr Zełenski.
Logotyp studia Kwartał 95, z którego wywodzi się Wołodymyr Zełenski.

Kosztowny dowcip

Dziewiętnastosekundowy żart w telewizji sporo kosztował Zełenskiego. Po wypuszczeniu wideo w eter kadyrowcy – przyboczna straż władcy Czeczenii — zaczęli domagać się przeprosin dla swojego przywódcy. Okazało się bowiem, iż zdjęcia zostały nakręcone podczas modlitwy w intencji ojca przywódcy Czeczenii, który zmarł 9 maja 2004 r.

Poseł rosyjskiej Dumy, Szasmaił Saralijew, poradził Wolodymyrowi „szykować się do piachu”. Zełenski został zmuszony do natychmiastowych publicznych przeprosin.


Reklama


Musiał ukorzyć się nie tylko przed samym Kadyrowem, ale też przed całym światem muzułmańskim. Zełenski powiedział wtedy:

Prawdę mówiąc, nie wiedziałem, że to nagranie jakkolwiek nawiązuje do pogrzebu. Otrzymaliśmy jednak właśnie taką informację. Nieważne, o jakiego polityka chodzi — pana Kadyrowa, Putina, Poroszenkę — z takich rzeczy po prostu się nie żartuje. Zatem jeżeli tak jest, to przepraszam.

Nawet jeśli nie był to pogrzeb, a muzułmański rytuał, szanuję wszystkie religie, nie Śmiałbym się z rzeczy świętej. Dlatego powtarzam: proszę o wybaczenie wszystkich, których obraziłem, wszystkich muzułmanów.

Tekst stanowi fragment książki Serhija Rudenko pt. Zełenski. Poza scenariuszem (Wydawnictwo Poznańskie 2022).

Przepraszam, ale nie Kadyrowa

Później jednak doprecyzował, że nie przeprasza tylko Ramzana Kadyrowa. Według innych relacji Zełenski próbował rozwiązać konflikt z przywódcą Czeczenii za pośrednictwem Ministerstwa Spraw Wewnętrznych. I zdaje się, że zmęczyły go rozmowy ukraińskich funkcjonariuszy z ich czeczeńskimi kolegami.

Mówi się, iż uzgodniono wizytę Zełenskiego w Czeczenii w towarzystwie Jurija Jeryniaka — który rzekomo miał powiązania w świecie przestępczym — ale ostatecznie kierownik Studia „Kwartał 95” do Groznego nie poleciał. Jeryniak został zmuszony do samotnego kajania się przed kadyrowcami.

„Do dzisiaj nie wiem, czy zagrożenie było realne”

W tym samym czasie, w grudniu 2014 r., rzucono mieszanką samozapalającą w zaparkowane Obok Pałacu „Ukraina” auto należące do Zełenskiego. Sam frontman „Kwartału 95” nie komentował, ale żona Zełenskiego, Olena, powiedziała potem dziennikarzom, że z powodu gróźb kadyrowóÓw, które zaczęły napływać do męża, musiał zatrudnić prywatną ochronę.

„Do dzisiaj nie wiem, czy zagrożenie było realne, czy też ochroniarze próbowali nas tylko zastraszyć opowieściami o tym, że czeczeńscy złoczyńcy przyjechali do Kijowa, żeby nas prześladować” – powiedziała Zełenska w wywiadzie udzielonym The Daily Beast w maju 2019 r.


Reklama


Niejednoznaczne wyjaśnienia

Jeśli ktoś myśli, że na tym zakończyła się ta sprawa między Kadyrowem i Zełenskim – ten jest w błędzie.

W grudniu 2018 r., na tydzień przed ogłoszeniem przez Zełenskiego zamiaru kandydowania na prezydenta, do Kadyrowa i przeprosin nawiązał w rozmowie z Zełenskim dziennikarz Dmytro Hordon. Przyszły prezydent skomentował zdarzenia sprzed lat w następujący sposób:

W naszym programie Czysto NEWS był jakiś filmik – nie widziałem go, nie prowadziłem wówczas tego programu, zajmowała się nim inna grupa. Nawet nie chodziło tam o niego, był to jakiś zestaw filmików, wśród których znajdował się urywek, w którym Ramzan Kadyrow płakał.

Wołodymyr Zełenski. Fotografia wykonana 4 kwietnia 2022 roku.
Wołodymyr Zełenski. Fotografia wykonana 4 kwietnia 2022 roku (fot. President.gov.ua, lic. CC-BY-SA 4,0),

Zadzwonili do mnie z pytaniem, co ja o tym myślę, jak zareaguje muzułmański świat? Odpowiedziałem, że nie wiem, o co tam do końca chodzi, że spojrzę na gotowy film. Bo temat religii to bardzo drażliwa kwestia…

„Nie ma sensu komentować”

19 lipca 2020 r. przywódca Czeczenii przywołał na swoim koncie w aplikacji Telegram wspomnianą wypowiedź Zełenskiego i wezwał prezydenta Ukrainy do ponownych przeprosin.

Wielkie historie co kilka dni w twojej skrzynce! Wpisz swój adres e-mail, by otrzymywać newsletter. Najlepsze artykuły, żadnego spamu.

„Kiedyś znałem Zełenskiego jako człowieka, który przyznawszy się do winy, miał honor, żeby przeprosić. To było godne mężczyzny. Ale po cóż teraz, po przyjęciu przeprosin, wykręcać się i próbować się wywyższyć?

„Teraz, gdy został pan prezydentem Ukrainy, za każdym razem podaje inną wersję wydarzeń. Musi pan przyjąć jedno stanowisko i powtórzyć przeprosiny. Jeśli nie, będzie pan musiał stanąć przede mną, nie jak przed głową republiki, ale jak przed synem pierwszego prezydenta Republiki Czeczeńskiej, bohatera Rosji Achmata-Chadzi Kadyrowa, którego pamięć Pan obraził!” – napisał Kadyrow. (…)


Reklama


Biuro Prezydenta Ukrainy odpowiedziało, że nie ma sensu komentować słów czeczeńskiego przywódcy. (…)

Udaremniony zamach

Na samym początku zmasowanej ofensywy Kremla w Ukrainie ukraińskie służby specjalne publicznie oświadczyły, że kadyrowcy szykowali zamach na Zełenskiego, ale zostali zlikwidowani pod Kijowem.

Sam przywódca Czeczenii wezwał prezydenta Ukrainy do rezygnacji ze swojej funkcji i przekazania władzy byłemu prezydentowi Wiktorowi Janukowyczowi, który w lutym 2014 r., w wyniku wydarzeń na Majdanie, uciekł do Rosji.

Źródło

Powyższy tekst stanowi fragment książki Serhija Rudenko pt. Zełenski. Poza scenariuszem. Ukazała się ona nakładem Wydawnictwa Poznańskiego w 2022 roku.

Tytuł, lead oraz śródtytuły pochodzą od redakcji. Tekst został poddany podstawowej obróbce korektorskiej.

Autor
Serhij Rudenko

Reklama

Wielka historia, czyli…

Niesamowite opowieści, unikalne ilustracje, niewiarygodne fakty. Codzienna dawka historii.

Dowiedz się więcej

Dołącz do nas

Kamil Janicki

Historyk, pisarz i publicysta, redaktor naczelny WielkiejHISTORII. Autor książek takich, jak Damy polskiego imperium, Pierwsze damy II Rzeczpospolitej, Epoka milczenia czy Seryjni mordercy II RP. Jego najnowsza pozycja to Damy Władysława Jagiełły (2021).

Rafał Kuzak

Historyk, specjalista od dziejów przedwojennej Polski, mitów i przekłamań. Współzałożyciel portalu WielkaHISTORIA.pl. Autor kilkuset artykułów popularnonaukowych. Współautor książek Przedwojenna Polska w liczbach, Okupowana Polska w liczbach oraz Wielka Księga Armii Krajowej. Zajmuje się również fotoedycją książek historycznych, przygotowywaniem indeksów i weryfikacją merytoryczną publikacji.

Wielkie historie w twojej skrzynce

Zapisz się, by dostawać najciekawsze informacje z przeszłości. Najlepsze artykuły, żadnego spamu.

Drodzy Czytelnicy! Nasza strona (jak niemal wszystkie inne) wykorzystuje pliki cookies i podobne technologie, między innymi po to, by dostosowywać treści reklamowe do zainteresowań i preferencji użytkowników. Aby to robić, potrzebujemy Waszej zgody.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Ingens Media Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam.

Zgoda nie jest obowiązkowa. Możesz też w dowolnym momencie ją cofnąć. Szczegóły dotyczące naszej polityki prywatności, zakresu zgód, a także wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w naszej polityce prywatności. Tam też znajdziesz informacje na temat zasad przetwarzania danych oraz twoich uprawnień z tym związanych.

Poprzez korzystanie z serwisu bez zmieniania ustawień prywatności w twojej przeglądarce internetowej wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania.