Bitwa w dolinie Wyoming na obrazie Alonza Chappela.

Indianie urządzili krwawą masakrę Amerykanów. Zabili i oskalpowali setki mężczyzn

Strona główna » Nowożytność » Indianie urządzili krwawą masakrę Amerykanów. Zabili i oskalpowali setki mężczyzn

W toku amerykańskiej wojny o niepodległość obie strony starały się przekonać do współpracy rdzenne plemiona. Argumenty korony brytyjskiej przemówiły jednak do Indian dużo skuteczniej od zachęt zrewoltowanych kolonistów.

1 lipca 1778 roku siły brytyjskie wspierane przez irokeski lud Seneków wkroczyły do doliny Wyoming w Pensylwanii. Rdzenna ludność została wygnana z tego żyznego obszaru dekadę wcześniej. Teraz przyszedł czas na odpłatę.


Reklama


Napastnicy dysponowali 800 ludźmi. Zajęli bez walki dwa amerykańskie forty – Wintermoot i Jenkins – po czym ruszyli dalej na południe, ku głównej warowni rewolucjonistów w dolinie.

W forcie Forty stacjonowało 400 ludzi, głównie nieprzeszkolonych członków milicji. Siły brytyjskie miały wyraźną przewagę, ale ich dowódca i tak zdecydował się użyć podstępu. Jak się okazało: bardzo skutecznego.

Pomnik upamiętniający bitwę w dolinie Wyoming.
Pomnik upamiętniający bitwę w dolinie Wyoming (CC0).

Podstęp Seneków

Oto jak o przebiegu walk pisze Jarosław Wojtczak na kartach książki Fallen Timbers 1794:

3 lipca przed południem [amerykański dowódca Zebulon] Butler wyprowadził z fortu 60 żołnierzy i 326 lokalnych milicjantów, chcąc w polu stawić czoło inwazji brytyjsko-indiańskiej. Na ten widok Brytyjczycy podpalili forty Jenkins i Wintermoot.

Amerykanie, myśląc, że wróg skłania się do odwrotu, gwałtownie ruszyli do przodu i po dotarciu do płonącego fortu Wintermoot wpadli w zasadzkę zastawioną przez Brytyjczyków i Indian w pobliskim lesie. Kiedy zbliżyli się do miejsca, gdzie ukryli się Senekowie, wojownicy nagle ich zaatakowali. Wspierani ogniem brytyjskich rangersów szybko otoczyli Amerykanów, którzy w panice rzucili się do ucieczki.


Reklama


Batalia – nazywana bitwą w dolinie Wyoming – trwała nie dłużej niż trzy kwadranse. Po stronie brytyjsko-indiańskiej zginęły tylko trzy osoby, było ośmiu rannych. Amerykanie na dobrą sprawę nie próbowali nawet stawiać oporu. Walki rychło przerodziły się w rzeź. Jarosław Wojtczak wyjaśnia:

Indianie odcięli uciekinierom drogę odwrotu do Forty Fort i zepchnęli ich pod krzyżowy ogień rangersów.

Tekst stanowi fragment książki Jarosława Wojtczaka pt. Fallen Timbers 1794. To najnowsza pozycja w kultowej serii Bellony „Historyczne Bitwy”.

Do końca dnia ludzie Butlera byli wyłapywani, mordowani i torturowani. Zaledwie 60 z nich, w tym dowódcy i jednemu z jego zastępców, podpułkownikowi Nathanowi Dennisonowi, udało się wyrwać z matni. Pozostali, z drugim zastępcą Butlera podpułkownikiem George’em Dorrance’em, zostali oskalpowani przez Irokezów.

„Żałosne jęki i krzyki”

Wielu przerażonych milicjantów w desperacji rzuciło się do rzeki, Susquehanny. Na brzegach czekali jednak Senekowie z włóczniami. Zadźgane zwłoki spłynęły z nurtem. Los tych, którzy wpadli w ręce wroga był nawet gorszy.


Reklama


Według relacji świadków, być może wyolbrzymionych, jeńców oddano na tortury. Zabijano ich wśród „żałosnych jęków i krzyków”.

Brytyjski dowódca donosił, że jego indiańscy sojusznicy ściągnęli z wrogów 227 skalpów. Po stronie amerykańskiej mogło zginąć nawet 340 osób. Uratowało się około 60.

Bitwa w dolinie Wyoming na obrazie Alonza Chappela.
Bitwa w dolinie Wyoming na obrazie Alonza Chappela.

Honor zwycięzców?

Nazajutrz garstka Amerykanów wciąż obsadzających fort Forty skapitulowała. Rewolucjoniści zdali się na łaskę zwycięzców. Najeźdźcy spalili 1000 domów, przegnali 1000 sztuk bydła i innych zwierząt. Nie doszło jednak do rzezi ludności cywilnej.

Brytyjski dowódca pisał potem z dumą, że nie stała się krzywda „nikomu, kto nie wziął do ręki broni”. Według Barbary Graymont, autorki książki The Iroquois in the American Revolution, komentarz ten był bliski prawdy.

Bibliografia

  • Cruikshank E.A., The Story of Butler’s Rangers and the Settlement of Niagara, Tribune Printing House 1893.
  • Graymont B., The Iroquois in the American Revolution, Syracuse University Press 1972.
  • Wojtczak J., Fallen Timbers 1794, Bellona 2021.

Historia wojny Stanów Zjednoczonych z rdzennymi Amerykanami

Autor
Grzegorz Kantecki

Reklama

Wielka historia, czyli…

Niesamowite opowieści, unikalne ilustracje, niewiarygodne fakty. Codzienna dawka historii.

Dowiedz się więcej

Dołącz do nas

Kamil Janicki

Historyk, pisarz i publicysta, redaktor naczelny WielkiejHISTORII. Autor książek takich, jak Pańszczyzna. Prawdziwa historia polskiego niewolnictwa, Damy złotego wiekuDamy Władysława Jagiełły czy Epoka hipokryzji czy Seryjni mordercy II RP. Jego najnowsza pozycja to Damy srebrnego wieku (2022).

Rafał Kuzak

Historyk, specjalista od dziejów przedwojennej Polski. Współzałożyciel portalu WielkaHISTORIA.pl. Autor kilkuset artykułów popularnonaukowych. Współautor książek Przedwojenna Polska w liczbach, Okupowana Polska w liczbach oraz Wielka Księga Armii Krajowej.

Wielkie historie w twojej skrzynce

Zapisz się, by dostawać najciekawsze informacje z przeszłości. Najlepsze artykuły, żadnego spamu.

Drodzy Czytelnicy! Nasza strona (jak niemal wszystkie inne) wykorzystuje pliki cookies i podobne technologie, między innymi po to, by dostosowywać treści reklamowe do zainteresowań i preferencji użytkowników. Aby to robić, potrzebujemy Waszej zgody.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Ingens Media Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam.

Zgoda nie jest obowiązkowa. Możesz też w dowolnym momencie ją cofnąć. Szczegóły dotyczące naszej polityki prywatności, zakresu zgód, a także wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w naszej polityce prywatności. Tam też znajdziesz informacje na temat zasad przetwarzania danych oraz twoich uprawnień z tym związanych.

Poprzez korzystanie z serwisu bez zmieniania ustawień prywatności w twojej przeglądarce internetowej wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania.