Józef Piłsudski na Syberii. Niewygodne fakty o "zsyłce" przyszłego Marszałka

Strona główna » XIX wiek » Józef Piłsudski na Syberii. Niewygodne fakty o "zsyłce" przyszłego Marszałka

Nie organizował zamachu na życie cara i nie został skazany na zesłanie. A za to, że zamieszkał w Kireńsku pobierał pensję od rosyjskich władz.

Zesłanie przyszłego Komendanta i Marszałka na Sybir przeszło do legendy. Widziano w nim dowód wielkiego hartu ducha. A także – przykład patriotyzmu, przejawianego już w latach młodości. Rzeczywistość była bardziej skomplikowana.

Dziewiętnastoletni Piłsudski był zagubionym, neurotycznym chłopakiem. Po latach sam przyznał – w wywiadzie, udzielonym Arturowi Śliwińskiemu – że w tym czasie trapiły go myśli samobójcze. Nie wiedział co ze sobą zrobić, a studia, na które uczęszczał w Charkowie porzucił już po pierwszym roku.


Reklama


To właśnie wtedy doszło do wydarzeń, które popchnęły jego życie na nowe tory. W 1886 roku Józef został uwikłany w terrorystyczny spisek, mający na celu zgładzenie cara Aleksandra III.

Czy Piłsudski organizował zamach na cara?

W intrydze brał udział jego starszy brat, Bronisław, ale sam Ziuk nawet nie wiedział, że coś się kroi. Miał natomiast ogromnego pecha. Jednemu z zamachowców podano jego adres jako możliwą kryjówkę podczas pobytu w Wilnie.

Nabrzeże Leny w Kireńsku

Na tym udział chłopaka w spisku właściwie się kończył. Były tego świadome nawet władze carskie. W przeciwieństwie do prawdziwych członków sprzysiężenia, Józef nie został w ogóle postawiony przed sądem. W jego sprawie wydano tylko decyzję administracyjną. Na jej mocy miał na pięć lat osiedlić się na Syberii.

Pensja za pobyt na Syberii

Nie była to zasadniczo zsyłka, a tym bardziej katorga. Piłsudski mieszkał w dość przestronnym domu i nikt nie oczekiwał, że weźmie się do jakiejkolwiek pracy. Ponieważ zaś nie był skazańcem, to za jego pobyt na Syberii… powinno było płacić państwo rosyjskie. Tak też się stało.

Zachowane zapiski przyszłego buntownika wskazują, że prowadził on w tej sprawie korespondencję z władzami. Wprawdzie nieregularnie, ale wypłacano mu pensję pokrywającą koszty osiedlenia. A problemy w tej materii wynikały tylko z tego, że zdaniem urzędników Józef był zbyt zamożny, by otrzymywać zapomogi.

***

Chcesz wiedzieć więcej? O młodości Piłsudskiego, a zwłaszcza o najważniejszych kobietach w jego życiu pisałem w mojej ostatniej książce – Niepokornych damach (Kraków 2018).

Autor
Kamil Janicki
1 komentarz

 

Dołącz do dyskusji

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.


Reklama

Wielka historia, czyli…

Niesamowite opowieści, unikalne ilustracje, niewiarygodne fakty. Codzienna dawka historii.

Dowiedz się więcej

Dołącz do nas

Kamil Janicki

Historyk, pisarz i publicysta, redaktor naczelny WielkiejHISTORII. Autor książek takich, jak Pańszczyzna. Prawdziwa historia polskiego niewolnictwa, Damy złotego wiekuDamy Władysława Jagiełły czy Epoka hipokryzji czy Seryjni mordercy II RP. Jego najnowsza pozycja to Damy srebrnego wieku (2022).

Rafał Kuzak

Historyk, specjalista od dziejów przedwojennej Polski, mitów i przekłamań. Współzałożyciel portalu WielkaHISTORIA.pl. Autor kilkuset artykułów popularnonaukowych. Współautor książek Przedwojenna Polska w liczbach, Okupowana Polska w liczbach oraz Wielka Księga Armii Krajowej. Zajmuje się również fotoedycją książek historycznych, przygotowywaniem indeksów i weryfikacją merytoryczną publikacji.

Wielkie historie w twojej skrzynce

Zapisz się, by dostawać najciekawsze informacje z przeszłości. Najlepsze artykuły, żadnego spamu.

Drodzy Czytelnicy! Nasza strona (jak niemal wszystkie inne) wykorzystuje pliki cookies i podobne technologie, między innymi po to, by dostosowywać treści reklamowe do zainteresowań i preferencji użytkowników. Aby to robić, potrzebujemy Waszej zgody.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Ingens Media Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam.

Zgoda nie jest obowiązkowa. Możesz też w dowolnym momencie ją cofnąć. Szczegóły dotyczące naszej polityki prywatności, zakresu zgód, a także wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w naszej polityce prywatności. Tam też znajdziesz informacje na temat zasad przetwarzania danych oraz twoich uprawnień z tym związanych.

Poprzez korzystanie z serwisu bez zmieniania ustawień prywatności w twojej przeglądarce internetowej wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania.