Każdy myśli, że to typowo męskie przedmioty. Ale wynalazły je kobiety

W czasach, gdy od kobiet oczekiwano głównie prowadzenia domu i wychowywania dzieci, one nie wahały się wykroczyć poza przypisaną sobie domenę. W świecie motoryzacji czy inżynierii czuły się jak u siebie – i dowiodły, że coś takiego jak „męskie” i „kobiece” dziedziny po prostu nie istnieje.

Sarah „Tabitha” Babbitt (1779-1853) – piła tarczowa

„Pewnego dnia, widząc mężczyzn piłujących drzewo, zauważyła, że połowa ruchu idzie na marne, i pomyślała o okrągłej pile” – pisali o Sarze „Tabitcie” Babbitt jej współwyznawcy ze Zjednoczonego Towarzystwa Wyznawców Powtórnego Przyjścia Chrystusa. To dzięki ich relacjom wiemy, że wynalazek piły tarczowej najprawdopodobniej należy przypisać kobiecie.


Tabitha podobno od razu skonstruowała pierwszą piłę, by przekonać się, że jej pomysł się sprawdzi. Działo się to około 1813 roku. Parę dekad później wynalazek był już w powszechnym użytku – nie tylko u „Shakerów”, jak nazywano członków Zjednoczonego Towarzystwa.

Piła tarczowa nie jest zresztą jedynym wynalazkiem, przypisywanym Babbitt. Opracowała ona także sposób wyrabiania… sztucznych zębów!

Grupa tzw. Shakerów na grafice z drugiej połowy XIX wieku.

Margaret Wilcox (1838-?) – ogrzewanie samochodowe

System, opatentowany przez Margaret Wilcox, jest wykorzystywany w samochodach do dzisiaj. Amerykanka z Chicago opracowała specjalny grzejnik, który kierował ciepłe powietrze na nogi kierowcy. We wniosku patentowym z 1892 roku przekonywała, że korzystanie z niego będzie tanie i nie będzie pochłaniało wiele energii.

Czy wynalazek Wilcox był rzeczywiście pierwszym samochodowym grzejnikiem? Chyba nie, skoro ona sama we wniosku odnosi się do innych, podobnych rozwiązań. Na pewno był jednak tym, który się sprawdził – i już tylko za to należy jej się miejsce w panteonie wynalazców.

Przeczytaj też: Albert Einstein mówił, że to „najważniejsza kobieta w historii matematyki”. Przez swoją płeć musiała pracować za darmo

Wilcox na samym ogrzewaniu samochodowym się nie zatrzymała. Wymyśliła także maszynę, która służyła zarówno do prania, jak i do mycia naczyń. Ten konkretny pomysł niestety jednak się nie przyjął.

Mary Anderson (1866-1953) – wycieraczki samochodowe

Podobno na pomysł zbudowania wycieraczek samochodowych Mary Anderson wpadła podczas pewnego wyjątkowo deszczowego dnia. Spędzała dzień w Nowym Jorku i jadąc taksówką, straszliwie zmarzła, bo kierowca co chwilę otwierał okno, by wystawić głowę i zobaczyć, co się dzieje na drodze.

Mary Anderson i wycieraczka samochodowa według jej pomysłu.

Inną popularną praktyką – tej na szczęście Mary nie doświadczyła – było w tych czasach zatrzymywanie samochodu, by wysiąść i przetrzeć przednią szybę.

Nie wiadomo czy wyprawa do Nowego Jorku skończyła się dla Mary przeziębieniem. Można jednak powiedzieć, że jej jazda taksówką opłaciła się wszystkim. Już w 1903 roku Anderson otrzymała patent na „urządzenie do czyszczenia okien”, sterowane za pomocą dźwigni umieszczonej koło kierownicy.


Martha Coston (1826-1904) – flary

Martha Coston zainteresowanie morską sygnalizacją świetlną odziedziczyła po mężu. I to dosłownie: po jego śmierci, przeglądając pozostałe po nim papiery, natknęła się na wstępne szkice systemu nocnej komunikacji dla statków.

Dopiero pod jej ręką system ten nabrał kształtu. Na jego dopracowanie poświęciła ponad dziesięć lat. Sukces był jednak niezaprzeczalny – nie tylko opatentowała flary, które świeciły w trzech barwach (czerwonej, białej i zielonej), ale zaproponowała także system kodowania dla podróżujących nocą statków.

Patent na wynalazek okazał się tak pożyteczny, że od Coston odkupiła go – za niezłe pieniądze – amerykańska marynarka wojenna.

Martha Coston pomysł na opracowanie flar, ułatwiających komunikację na morzu, odziedziczyła po zmarłym mężu (fot. domena publiczna).

Katharina Paulus (1868-1935) – składany spadochron

Pierwsze spadochrony opętani myślą o lataniu wynalazcy konstruowali już w średniowieczu. „Bezpieczniejsze” wersje pojawiły się w XVIII wieku, były jednak wyjątkowo nieporęczne. I tak zostało aż do momentu, kiedy na scenę wkroczyła „Kätchen” Paulus, sama chętnie skacząca ze spadochronem.

Paulus wraz z kolegą, Paulem Lettermanem, opracowała w 1890 roku taki typ spadochronu, który można było złożyć i zmieścić w plecaku. W historii skoków spadochronowych okazało się to przełomem. A z wynalazku Paulus skorzystały już wkrótce – w czasie I wojny światowej – niemieckie siły zbrojne.

Przeczytaj również o niezwykłej kobiecie, która wkroczyła w świat mężczyzn i poradziła sobie doskonale – a nawet zbiła gigantyczny majątek!


Bibliografia:

  1. M. Stephen Miller, Inspired Innovations. A Celebration of Shaker Ingenuity, University Press of New England 2010.
  2. Mary Bell, Achievements and Inventions of Women in History, Thought.co 22.02.2019.
  3. Steve Brachmann, The Evolution of Wind Shield Wipers – A Patent History, IPWatchDog.com 9.11.2014.
  4. Margaret A. Wilcox, Car Heater, US Patent 28.11.1893.
  5. Mark Footer, FYI: Who invented the parachute and who did the first test?, “South China Morning Post” 22.01.2006.

Ilustracja tytułowa: Fotomontaż, ukazujący Katherine Paulus, skaczącą ze spadochronem (fot. domena publiczna).

Autor
Anna Winkler
2 komentarze
  • 1. …najprawdopodobniej należy przypisać kobiecie….
    2. …Czy wynalazek Wilcox był rzeczywiście pierwszym samochodowym grzejnikiem? Chyba nie, skoro ona sama we wniosku odnosi się do innych, podobnych rozwiązań….
    3. ok
    4. …Paulus wraz z kolegą, Paulem Lettermanem, opracowała w 1890 roku taki typ spadochronu….

    Trochę słabe to opracowanie. Jestem pewien, że są lepsze przykłady odkryć, wynalazków i patentów – ważnych dla nas wszystkich, za którymi stoi wyłącznie płeć piękna.

  • Za kilkadziesiat lat taka lista będzie bezprzedmiotowa. W high-tech jest teraz bardzo wielu utalentowanych wynalazców – kobiet. Jeżeli kogokolwiek jeszcze takie podziały powinny interesować

Dołącz do dyskusji

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Wielka historia, czyli…

Niesamowite opowieści, unikalne ilustracje, niewiarygodne fakty. Codzienna dawka historii.

Dowiedz się więcej

Kamil Janicki

Historyk, pisarz i publicysta, redaktor naczelny WielkiejHISTORII. Autor książek takich, jak Damy polskiego imperium, Pierwsze damy II Rzeczpospolitej, Epoka milczenia czy Damy złotego wieku. Jego najnowsza pozycja to Damy przeklęte. Kobiety, które pogrzebały Polskę (2019).

Rafał Kuzak

Historyk, specjalista od dziejów przedwojennej Polski, mitów i przekłamań. Współautor książki „Wielka Księga Armii Krajowej”. Zastępca redaktora naczelnego WielkiejHISTORII. Zajmuje się również fotoedycją książek historycznych, przygotowywaniem indeksów i weryfikacją merytoryczną publikacji.

Anna Winkler

Doktor nauk społecznych, filozofka i politolożka. Zajmuje się przede wszystkim losami radykalizmu społecznego. Interesuje się historią najnowszą, historią rewolucji i historią miast, a także kobiecymi nurtami historii. Chętnie poznaje dzieje kultur pozaeuropejskich.

Aleksandra Zaprutko-Janicka

Historyczka i pisarka. Autorka książek poświęconych zaradności polskich kobiet w najtrudniejszych okresach naszych dziejów. W 2015 roku wydała „Okupację od kuchni”, a w 2017 – „Dwudziestolecie od kuchni”. Napisała też „Piękno bez konserwantów” (2016). Obecnie jest dziennikarką Interii.

Drodzy Czytelnicy! Nasza strona (jak niemal wszystkie inne) wykorzystuje pliki cookies i podobne technologie, między innymi po to, by dostosowywać treści reklamowe do zainteresowań i preferencji użytkowników. Aby to robić, potrzebujemy Waszej zgody.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Ingens Media Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam.

Zgoda nie jest obowiązkowa. Możesz też w dowolnym momencie ją cofnąć. Szczegóły dotyczące naszej polityki prywatności, zakresu zgód, a także wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w naszej polityce prywatności. Tam też znajdziesz informacje na temat zasad przetwarzania danych oraz twoich uprawnień z tym związanych.

Poprzez korzystanie z serwisu bez zmieniania ustawień prywatności w twojej przeglądarce internetowej wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania.