Operatorzy GROM-u przecierali oczy ze zdumienia. Takie pojazdy otrzymali od Amerykanów

Strona główna » Historia najnowsza » Operatorzy GROM-u przecierali oczy ze zdumienia. Takie pojazdy otrzymali od Amerykanów

Paweł Mateńczuk „Naval” przez 14 lat służył w Jednostce Wojskowej GROM. W tym czasie aż dziesięciokrotnie brał udział w misjach w Iraku oraz Afganistanie. W 2007 roku wraz z kolegami trafił do prowincji Kandahar. Na miejscu nie dowierzał czym miał poruszać się po bezdrożach Hindukuszu. Aby pojazdy nadawały się do celów bojowych żołnierze musieli sami wprowadzić szereg modyfikacji.

Głównym środkiem transportu specjalsów z GROM-u w Afganistanie był amerykański humvee. Naval podkreśla w swojej nowej książce pt. Afganistan na kołach, że dobrze poznał te pojazdy już w trakcie wojny w Iraku.


Reklama


„Kartonowe” podwozie

Gdy jednak dowiedział się jaki wóz przydzielono mu w Kandaharze patrzył na niego „trochę z niedowierzaniem”. Weteran pisze, że:

Maszyny, które zostawiliśmy w Camp Pozzi, czy te znane mi z polskiej strefy w Camp Echo w Ad-Diwanijji były nie tylko nowsze, ale i dużo lepszej klasy odporności na ostrzał i przede wszystkim na niespodziane spotkanie się z eksplozją materiałów wybuchowych umieszczonych gdzieś w jezdni, bo tak się niestety przede wszystkim z nami walczy. Talibowie do perfekcji opanowali sztukę podkładania min, więc mnie jako kierowcę szczególnie interesuje podwozie.

Humvee po najechaniu na improwizowany ładunek wybuchowy.
Humvee po najechaniu na improwizowany ładunek wybuchowy. Zdjęcie z książki Afganistan na kołach (materiały prasowe).

Tymczasem pojazdy humvee, które Polacy wydzierżawili od Amerykanów właściwie nie posiadały żadnej ochrony przez improwizowanymi ładunkami wybuchowymi (IED). Zdaniem Navala samochody:

(…) miały tak samo kartonowe podłogi, jak trabant z NRD. Drzwi z blachy pancernej, szyby podobnie kuloodporne, ale podłoga, nadkola, silnik i baki na paliwo to zwykła samochodowa platforma, bez żadnego opancerzenia.


Reklama


Wyprawa na złomowisko

W tej sytuacji specjaliści nie mieli innego wyjścia, jak zakasać rękawy i własnymi siłami przeprowadzić niezbędną modernizację przydzielonego im sprzętu. Tutaj bardzo pomocny okazał się wyuczony zawód Navala, który w cywilu zarabiał na życie jako ślusarz-spawacz w Raciborskiej Fabryce Kotłów RAFAKO.

Operator GROM-u – nauczony wcześniejszymi doświadczeniami – w pierwszej kolejności udał się wraz z kolegą na pobliskie złomowisko. Spodziewał się, że może trafić tam na wiele „cennych znalezisk”.

Artykuł powstał w oparciu o książkę Navala pt. Afganistan na kołach (Bellona 2022).
Artykuł powstał w oparciu o książkę Navala pt. Afganistan na kołach (Bellona 2022).

Miał rację. Wypad okazał się bardzo udany. Specjalsi przywieźli do bazy:

(…) całą pakę różnego rodzaju blach, płyt pancernych, stelaży, a hitem jest deska do prasowania: jej lekka metalowa konstrukcja idealnie nada się na noszak, który umożliwi proste mocowanie płyt balistycznych na drzwiach, dając im dodatkowy pancerz.


Reklama


Autorskie modyfikacje

Następnie wszyscy zabrali się do pracy, „by przeistoczyć humvee w wóz o użytkowo-bojowych cechach”. Naval w swoim wozie między innymi przyspawał na drzwiach metalowe taśmy, którzy posłużyły do mocowania dodatkowych płyt balistycznych.

Dzięki handlowi wymiennemu (walutą była polska wódka) operatorowi udało się również zdobyć od Amerykanów koc balistyczny. Kolejny pozyskano tym samym sposobem od Australijczyków. Użyto ich do zabezpieczenia paki terenówki.

Pozostawała jeszcze kwestia „kartonowej” podłogi. Jak czytamy w Afganistanie na kołach, aby chociaż częściowo zminimalizować szkody, jakie mógł spowodować wybuch IED:

Na podłodze lądują płyty balistyczne, takie standardowe wkłady używane do kamizelek taktycznych; akurat mieszczą się dwie, na nie, niczym w limuzynie, wykładam kawałek koca balistycznego, będzie robić za dywanik.

Humvee już po modyfikacjach Navala. Zdjęcie z ksiązki Afganistan na kołach (materiały prasowe).
Humvee już po modyfikacjach Navala. Zdjęcie z książki Afganistan na kołach (materiały prasowe).

To jeszcze nie koniec modyfikacji. Chcąc zapewnić sobie „bieżącą” wodę, na drzwiach po stronie kierowcy Naval przyspawał „noszak, taki na miarę, by wsuwać odwrócony do góry nogami kanister”.

Dodatkowo pojawiają się stelaże, dzięki którym można było rozciągnąć siatki maskujące. Po takich modyfikacjach wóz był już gotowy do ciężkiej służby.

Prawdziwe oblicze wojny

Autor
Daniel Musiał

Reklama

Wielka historia, czyli…

Niesamowite opowieści, unikalne ilustracje, niewiarygodne fakty. Codzienna dawka historii.

Dowiedz się więcej

Dołącz do nas

Kamil Janicki

Historyk, pisarz i publicysta, redaktor naczelny WielkiejHISTORII. Autor książek takich, jak Pańszczyzna. Prawdziwa historia polskiego niewolnictwa, Damy złotego wiekuDamy Władysława Jagiełły czy Epoka hipokryzji czy Seryjni mordercy II RP. Jego najnowsza pozycja to Damy srebrnego wieku (2022).

Rafał Kuzak

Historyk, specjalista od dziejów przedwojennej Polski, mitów i przekłamań. Współzałożyciel portalu WielkaHISTORIA.pl. Autor kilkuset artykułów popularnonaukowych. Współautor książek Przedwojenna Polska w liczbach, Okupowana Polska w liczbach oraz Wielka Księga Armii Krajowej. Zajmuje się również fotoedycją książek historycznych, przygotowywaniem indeksów i weryfikacją merytoryczną publikacji.

Wielkie historie w twojej skrzynce

Zapisz się, by dostawać najciekawsze informacje z przeszłości. Najlepsze artykuły, żadnego spamu.

Drodzy Czytelnicy! Nasza strona (jak niemal wszystkie inne) wykorzystuje pliki cookies i podobne technologie, między innymi po to, by dostosowywać treści reklamowe do zainteresowań i preferencji użytkowników. Aby to robić, potrzebujemy Waszej zgody.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Ingens Media Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam.

Zgoda nie jest obowiązkowa. Możesz też w dowolnym momencie ją cofnąć. Szczegóły dotyczące naszej polityki prywatności, zakresu zgód, a także wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w naszej polityce prywatności. Tam też znajdziesz informacje na temat zasad przetwarzania danych oraz twoich uprawnień z tym związanych.

Poprzez korzystanie z serwisu bez zmieniania ustawień prywatności w twojej przeglądarce internetowej wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania.