Tragiczny błąd Mariana Pisarka. Myślał, że strzela do niemieckiego bombowca, a to byli jego koledzy

Strona główna » II wojna światowa » Tragiczny błąd Mariana Pisarka. Myślał, że strzela do niemieckiego bombowca, a to byli jego koledzy

To było zaskakująco łatwe zwycięstwo. Jedna celna seria wystarczyła porucznikowi Marianowi Pisarkowi, aby posłać wrogą maszynę na ziemię. Młody oficer zdał sobie jednak szybko sprawę, że popełnił tragiczną w skutkach pomyłkę.

Dramat rozegrał się 3 września 1939 roku. Niedługo po tym, jak piloci III dywizjonu myśliwskiego z 4 pułku lotniczego wrócili pokiereszowani z misji atakowania niemieckich kolumn pancernych (kliknij i przeczytaj artykuł na ten temat). Na horyzoncie dostrzeżono wrogi samolot. A przynajmniej tak wydawało się naszym lotnikom.


Reklama


To co później się wydarzyło opisał w swojej klasycznej już książce Czarne krzyże nad Polską Stanisław Skalski. Oto jak relacjonował całe zdarzenie.

Samotny Junkers na horyzoncie

– Junkers 87! – krzyknął Paweł [Zenker], podrywając się z ziemi i wskazując ręką w kierunku Torunia.

– Jak Boga kocham!

Nasi piloci byli przekonani, że na horyzoncie majaczy samotny Junkers Ju 87 Stuka.
Nasi piloci byli przekonani, że na horyzoncie majaczy samotny Junkers Ju 87 Stuka. Zdjęcie z okresu kampanii wrześniowej (domena publiczna).

Rzeczywiście, we wskazanym kierunku, daleko na horyzoncie, na tle szarzejącego nieba przesuwała się ciemna sylwetka samolotu. Przypominał do złudzenia swym wyglądem niemiecki bombowiec nurkujący Junkers 87. Maszyna szła nisko, w kierunku południowym, jak gdyby trzymając się koryta Wisły.

Rozległy się głosy, by poderwać klucz alarmowy. Marian [Pisarek] i Leszek Lachowicki wskoczyli do maszyn, oczekując rozkazu. Jeszcze chwila wahania, gdyż zdania co do sylwetki słabo widocznego samolotu były podzielone.

Wreszcie kapitan [Tadeusz] Rolski dał znak startu. Wkrótce Marian i Leszek, idąc niziutko na pełnym gazie, starali się przeciąć drogę maszynie, która tymczasem zataczała lekko łuk ku zachodowi. Obserwowaliśmy pościg w napięciu. Widzieliśmy dokładnie całkowity jego przebieg na zupełnie otwartej przestrzeni. Dystans pomiędzy ściganą maszyną i naszymi myśliwcami malał w piorunującym tempie. Wyglądało na to, że Niemcy zupełnie nie widzą atakujących. Nie reagowali wcale na błyskawicznie zbliżające się niebezpieczeństwo.

Przeczytaj też: Polacy unicestwili pancernego kolosa. Zapomniany triumf z 1 września 1939 roku

– Już jest w ogonie, powinien strzelać! – krzyknął ktoś.

Co ja zestrzeliłem?

Marian szedł niżej. Poderwał maszynę do ataku. Dostrzegliśmy w zapadającym zmroku ogień jego karabinów maszynowych. „Jedenastka” wyskoczyła świecą w górę i zatoczyła koło. Nieprzyjaciel znikł nam z oczu.

Obie „Jedenastki” krążyły jeszcze chwilę, po czym skierowały się z powrotem na lotnisko.

Artykuł powstał głównie w oparciu o książkę Stanisława Skalskiego pod tytułem „Czarne krzyże nad Polską” (Bellona 2019).
Artykuł stanowi fragment książki Stanisława Skalskiego pod tytułem „Czarne krzyże nad Polską”(Bellona 2019). Kup z rabatem w księgarni wydawcy.

– Ładnie go zerżnął – rzekł z uznaniem Karol, gdy minęło ogólne naprężenie. – Piękny atak! Jedna seria i po zabawie.

Podbiegliśmy do maszyn, które już wylądowały i kołowały teraz na swoje miejsca wśród drzew. Kapitan Rolski pierwszy pogratulował Marianowi błyskawicznego zwycięstwa.

– Dałeś nam doskonałe przedstawienie!

Ale Marian jeszcze z maszyny spoglądał ku nam dziwnym wzrokiem. Na słowa Rolskiego w pierwszej chwili nie odpowiedział nic. Zapalił papierosa, zaciągnął się głęboko i nagle szpetnie zaklął.

– Wiecie, kogo zestrzeliłem?! – wrzasnął.


Reklama


– Junkersa 87 – padła chóralna odpowiedź.

– Nie Junkersa, jasna cholera – zaśmiał się histerycznie – tylko naszego „Karasia”!… Tak byłem zasugerowany tym przeklętym „sztukasem”, że gapiąc się zupełnie z bliska i na znaki, i na sylwetkę, nie poznałem go. Dopiero po ataku, gdy spojrzałem na przymusowo lądującą maszynę, włosy stanęły mi dęba. Dzięki Bogu wszyscy żyją, tylko zdaje się, ktoś z załogi jest ranny, bo nie mógł sam wyjść z kabiny….

„Byłem przekonany, że to Junkers”

– A tyś też strzelał? – zwrócił się do Leszka. – Nie zauważyłem…

– Na szczęście nie zdążyłem – odparł Leszek – ale gdyby twój atak go nie wykończył, na pewno bym poprawił. Byłem przekonany, że to Junkers. Choleryczne podobieństwo, zwłaszcza przy tym późnym wieczornym oświetleniu!

Porucznik Marian Pisarek. Zdjęcie z książki "Czarne krzyże nad Polska" (materiały prasowe).
Porucznik Marian Pisarek. Zdjęcie z książki „Czarne krzyże nad Polską” (materiały prasowe).

Leszek starał się pocieszać zrozpaczonego Mariana, który nie mógł wrócić do równowagi po swym niefortunnym „zwycięstwie”. Klepiąc go po ramieniu, mówił: – Nie chciałbym jednak napatoczyć się pod twoje karabiny!

Rozpogodziło to trochę Mariana, ale smętnie jeszcze westchnął:

– Żeby przynajmniej nie wiedzieli, kto ich tak urządził… Nie będę mógł teraz pokazać się im na oczy. Marian musiał napisać jeszcze jeden meldunek „bojowy”, reszta zaś pilotów rozeszła się, by dopomóc mechanikom w zabezpieczeniu i przykryciu maszyn na noc.

Od redakcji

Niestety, Marian Pisarek nie miał racji mówiąc, że załoga „Karasia” wyszła cało z ostrzału. Jak możemy przeczytać w przypisie redakcyjnym najnowszego wydania Czarnych krzyży nad Polską, starcie z Pisarkiem przeżył jedynie pilot maszyny – kapitan Wacław Banaszuk.

Dwaj inni członkowie załogi, podporucznik Zygmunt Mazurkiewicz oraz kapral Bronisław Brunon Więckowski, zmarli w kolejnych dniach w wyniku odniesionych ran.

Źródło:

Tekst stanowi fragment książki Stanisława Skalskiego pod tytułem Czarne krzyże nda Polską, wydanej nakładem Bellony (2019). Książkę kupisz z rabatem w księgarni Wydawcy.

Tytuł, lead, tekst w nawiasach kwadratowych i pod gwiazdkami oraz śródtytuły pochodzą od redakcji. W celu zachowania jednolitości tekstu usunięto przypisy, znajdujące się w wersji książkowej. Tekst został poddany obróbce redakcyjnej w celu wprowadzenia większej liczby akapitów.

Nowa edycja fenomenalnych wspomnień. Kup w księgarni Wydawcy

Ilustracja tytułowa: Zestrzelony „Karaś”. Zdjęcie z książki „Czarne krzyże nad Polską” (materiały prasowe).

Autor
Stanisław Skalski
Dołącz do dyskusji

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.


Reklama

Wielka historia, czyli…

Niesamowite opowieści, unikalne ilustracje, niewiarygodne fakty. Codzienna dawka historii.

Dowiedz się więcej

Kamil Janicki

Historyk, pisarz i publicysta, redaktor naczelny WielkiejHISTORII. Autor książek takich, jak Damy polskiego imperium, Pierwsze damy II Rzeczpospolitej, Epoka milczenia czy Seryjni mordercy II RP. Jego najnowsza pozycja to Damy Władysława Jagiełły (2021).

Rafał Kuzak

Historyk, specjalista od dziejów przedwojennej Polski, mitów i przekłamań. Współzałożyciel portalu WielkaHISTORIA.pl. Autor kilkuset artykułów popularnonaukowych. Współautor książek Przedwojenna Polska w liczbach oraz Wielka Księga Armii Krajowej. Zajmuje się również fotoedycją książek historycznych, przygotowywaniem indeksów i weryfikacją merytoryczną publikacji.

Aleksandra Zaprutko-Janicka

Historyczka i pisarka. Autorka książek poświęconych zaradności polskich kobiet w najtrudniejszych okresach naszych dziejów. W 2015 roku wydała „Okupację od kuchni”, a w 2017 – „Dwudziestolecie od kuchni”. Napisała też „Piękno bez konserwantów” (2016). Obecnie jest dziennikarką Interii.

Wielkie historie w twojej skrzynce

Zapisz się, by dostawać najciekawsze informacje z przeszłości. Najlepsze artykuły, żadnego spamu.

Drodzy Czytelnicy! Nasza strona (jak niemal wszystkie inne) wykorzystuje pliki cookies i podobne technologie, między innymi po to, by dostosowywać treści reklamowe do zainteresowań i preferencji użytkowników. Aby to robić, potrzebujemy Waszej zgody.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Ingens Media Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam.

Zgoda nie jest obowiązkowa. Możesz też w dowolnym momencie ją cofnąć. Szczegóły dotyczące naszej polityki prywatności, zakresu zgód, a także wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w naszej polityce prywatności. Tam też znajdziesz informacje na temat zasad przetwarzania danych oraz twoich uprawnień z tym związanych.

Poprzez korzystanie z serwisu bez zmieniania ustawień prywatności w twojej przeglądarce internetowej wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania.