Czy można się bardziej pomylić? W 1932 roku ogłoszono, że kariera Hitlera jest skończona

To była prognoza zupełnie na serio. Autor miał twarde dowody i był w pełni przekonany o swojej racji. A proroctwo wydrukował w jednej z najpopularniejszych gazet w Polsce.

„Dobry Wieczór! i Kurier Czerwony” należał do najbardziej poczytnych stołecznych dzienników. Była to jedna z kilku gazet drukowanych przez niezwykle wpływowy koncern „Dom Prasy”. Łącznie tytuły firmy rozchodziły się w 1932 roku w nawet 100 000 egzemplarzy dziennie. „Kurier Czerwony” miał wśród nich tak wiele znaczenie, że cały koncern potocznie określano mianem „koncernu prasy czerwonej”.


Była to gazeta adresowana do ludzi pragnących sensacji, słabo wykształconych, niezbyt majętnych. Teksty drukowano krótkie, dosadne i kategoryczne. Autorzy nie przebierali w słowach. I nie bali się wygłaszać co najmniej kontrowersyjnych sądów… za które nikt ich potem nie pociągał do odpowiedzialności.

Bankructwo i fala samobójstw

Redakcja przeszła samą siebie 6 października 1932 roku. Na drugiej stronie dziennika krzyczał nagłówek „HITLER SIĘ KOŃCZY”. Pod nim zaś intrygujący podtytuł: „Samobójstwa wielbicieli swastyki”.

Karta wyborcza z niemieckich wyborów parlamentarnych w 1932 roku. Hitler wcale się w nich nie skończył.

Niepodpisany nazwiskiem ani nawet inicjałem autor donosił, ponoć prosto z Berlina:

Obecny okres przedwyborczy w Niemczech zdaje się wskazywać, że wybory będą początkiem końca Hitlera i jego partii. Propaganda wyborcza tej partii zawodzi na całej linii. Na wiece hitlerowskie, jak np. w Karpen, stawiło się wczoraj dosłownie 10 osób.

Przeczytaj też: Szef polskiej policji spotkał się z Hitlerem. Jakie odniósł wrażenie?

Zapewnienia o lawinowym spadku popularności NSDAP to nie wszystko. Korespondent przekonywał, że skrajnie prawicowa formacja weszła już w fazę konania:

Szczególnie dotkliwym ciosem dla Hitlera jest ucieczka z jego szeregów wybitniejszych przemysłowców i finansistów. W kasie partyjnej pustki. Charakterystycznym objawem są także liczne samobójstwa wśród zwolenników Hitlera. Ostatnio pozbawił się życia jeden z najgorętszych jego wielbicieli – płk. Foerster.

Trudno dzisiaj odgadnąć o jakim to pułkowniku pisał dziennikarz. W każdym razie jego śmierć wcale nie stanowiła początku końca. Wprost przeciwnie. W lipcu 1932 roku NSDAP zdobyła 37% głosów w wyborach parlamentarnych i stała się najsilniejszą partią w Reichstagu.

Dowiedz się też dlaczego posłowie z całej Polski przyjechali w niewłaściwym dniu na posiedzenie sejmu. Wtedy też winna była prasa.


Bibliografia:

  • Hitler się kończy, „Dobry Wieczór! i Kurjer Czerwony”, nr 230 (6 października), 1932.
  • Władyka Wiesław, Krew na pierwszej stronie. Sensacyjne dzienniki Drugiej Rzeczypospolitej, Czytelnik 1982.

Ilustracja tytułowa: Adolf Hitler, Ernst Hanfstaengl i Hermann Göring na fotografii z 1932 roku.

Autor
Kamil Janicki
Dołącz do dyskusji

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Wielka historia, czyli…

Niesamowite opowieści, unikalne ilustracje, niewiarygodne fakty. Codzienna dawka historii.

Dowiedz się więcej

Kamil Janicki

Historyk i pisarz. Autor książek takich jak "Damy polskiego imperium", "Epoka hipokryzji", "Epoka milczenia" czy "Damy złotego wieku". A od niedawna także redaktor naczelny WielkiejHISTORII.

Rafał Kuzak

Historyk, specjalista od dziejów przedwojennej Polski, mitów i przekłamań. Współautor książki „Wielka Księga Armii Krajowej”. Zastępca redaktora naczelnego WielkiejHISTORII. Zajmuje się również fotoedycją książek historycznych, przygotowywaniem indeksów i weryfikacją merytoryczną publikacji.

Anna Winkler

Doktor nauk społecznych, filozofka i politolożka. Zajmuje się przede wszystkim losami radykalizmu społecznego. Interesuje się historią najnowszą, historią rewolucji i historią miast, a także kobiecymi nurtami historii. Chętnie poznaje dzieje kultur pozaeuropejskich.

Aleksandra Zaprutko-Janicka

Historyczka i pisarka. Autorka książek poświęconych zaradności polskich kobiet w najtrudniejszych okresach naszych dziejów. W 2015 roku wydała „Okupację od kuchni”, a w 2017 – „Dwudziestolecie od kuchni”. Napisała też „Piękno bez konserwantów” (2016). Obecnie związana z telewizją.

Drodzy Czytelnicy! Nasza strona (jak niemal wszystkie inne) wykorzystuje pliki cookies i podobne technologie, między innymi po to, by dostosowywać treści reklamowe do zainteresowań i preferencji użytkowników. Aby to robić, potrzebujemy Waszej zgody.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Ingens Media Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam.

Zgoda nie jest obowiązkowa. Możesz też w dowolnym momencie ją cofnąć. Szczegóły dotyczące naszej polityki prywatności, zakresu zgód, a także wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w naszej polityce prywatności. Tam też znajdziesz informacje na temat zasad przetwarzania danych oraz twoich uprawnień z tym związanych.

Poprzez korzystanie z serwisu bez zmieniania ustawień prywatności w twojej przeglądarce internetowej wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania.