Rewolucja amerykańska. Jakim cudem buntownicy wygrali wojnę z jednym z najpotężniejszych imperiów świata?

Trzynaście angielskich kolonii w Ameryce Północnej, zamieszkanych przez łącznie 2,5 miliona osób, rzuciło rękawicę jednemu z najpotężniejszych imperiów świata, dysponującemu największą marynarką wojenną. Jakim cudem Amerykanie wygrali swoją wojnę o niepodległość?

Gdy 4 lipca 1776 roku Drugi Kongres Kontynentalny przyjął deklarację niepodległości, faktyczna wojna z Wielką Brytanią trwała już od roku. Szanse na wywalczenie wolności dla Ameryki Północnej wydawały się jednak bardzo niewielkie. Przynajmniej na pierwszy rzut oka.


Reklama


Przytłaczająca przewaga Brytyjczyków

Jak podkreśla brytyjski historyk Jeremy Black, autor książki Crisis of Empire. Britain and America in the Eighteenth Century, imperium miało w wielu zakresach wyraźną przewagę nad rewolucjonistami.

Korona brytyjska dysponowała dobrze wyszkoloną, profesjonalną armią. Miała też największą na świecie marynarkę wojenną, a rozwinięty system fiskalny z pozoru był w stanie umożliwić prowadzenie nawet długotrwałego konfliktu na dużą skalę.

Brytyjska armia maszerująca przez Concord w Massachusetts. Grafika z 1775 roku.

Poza tym warto wspomnieć o ogromnej przewadze demograficznej. Wyspy Brytyjskie zamieszkiwało w 1775 roku około 8 milionów osób. Trzynaście kolonii w Ameryce miało z kolei 2,5-milionową populację. Z tej liczby aż pół miliona stanowili czarni niewolnicy.

Błędy imperium

„Amerykańskie zwycięstwo wydawało się absurdem” – potwierdza profesor Jill Lepore z Uniwersytetu Harvarda. Dlaczego więc do niego doszło?


Reklama


Autorka książki My, Naród. Nowa historia Stanów Zjednoczonych przyznaje, że na papierze przewaga wroga była przytłaczająca. Brytyjczycy dysponowali 32 tysiącami zdyscyplinowanych żołnierzy. Amerykanie – 19 tysiącami ochotników bez doświadczenia i karności.

Wojska imperialne „znajdowały się jednak daleko od swego kraju i cierpiały na braki zaopatrzenia”. Co więcej brytyjscy dowódcy nie docenili rozległości Ameryki oraz stopnia, do jakiego poszczególne kolonie były niezależne i zdecentralizowane.

Tekst powstał między innymi w oparciu o książkę Jill Lepore pt. My, naród. Nowa historia Stanów Zjednoczonych (Wydawnictwo Poznańskie 2020).

Gdy William Howe, naczelny dowódca sił brytyjskich, wyruszył na Nowy Jork, a następnie na Filadelfię, odkrył, że odnoszone zwycięstwa przynoszą mu bardzo niewiele. W odróżnieniu od krajów europejskich Stany Zjednoczone nie posiadały stolicy, której zdobycie doprowadziłoby kraj do kapitulacji.

Co ważniejsze, raz za razem Howe wzdragał się przed dążeniem do ostatecznego starcia z Amerykanami, obawiając się poniesienia znacznych strat przy świadomości, że ewentualne uzupełnienia znajdowały się tak daleko.


Reklama


Nieprawdopodobne zwycięstwo

Równie wielkie znaczenie miało zaangażowanie Londynu w walkach na innych kontynentach. Konfrontacja w samej Ameryce nie absorbowała, i nie mogła absorbować, całej uwagi korony.

„Dla Brytyjczyków amerykańska rewolucja stanowiła tylko jeden z frontów znacznie większej wojny, wojny o imperium, wojny światowej” – podkreśla Jill Lepore na kartach My, Naród. Nowej historii Stanów Zjednoczonych.

Do walk lub przynajmniej przygotowań do walki dochodziło w Afryce Zachodniej, na Karaibach, na Morzu Śródziemnych, a nawet w Azji Południowej.

W 1778 roku, po tym jak Brytyjczycy ponieśli bolesną porażkę w bitwie pod Saratogą, do wojny po stronie Stanów Zjednoczonych włączyła się Francja.

Bitwa o Long Island 26 sierpnia 1776 roku na obrazie Domenicka D’Andrei.

Już wtedy Londyn, obawiający się utraty najcenniejszych kolonii na Karaibach, zaczął rozważać całkowite wycofanie się z wojny i uznanie niepodległości trzynastu kolonii. To co dwa lata wcześniej było „absurdem”, teraz wydawało się już najbardziej prawdopodobnym wynikiem. Zwycięstwo rewolucji znalazło się w zasięgu ręki.

Przeczytaj też o decyzji, która sprawiła, że Ameryka stała się mocarstwem. Brytyjczycy nie rozumieli jak wielki popełniają błąd.

Bibliografia


Nowe spojrzenie na historię Ameryki

Autor
Kamil Janicki
Dołącz do dyskusji

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.


Reklama

Wielka historia, czyli…

Niesamowite opowieści, unikalne ilustracje, niewiarygodne fakty. Codzienna dawka historii.

Dowiedz się więcej

Kamil Janicki

Historyk, pisarz i publicysta, redaktor naczelny WielkiejHISTORII. Autor książek takich, jak Damy polskiego imperium, Pierwsze damy II Rzeczpospolitej, Epoka milczenia czy Damy złotego wieku. Jego najnowsza pozycja to Seryjni mordercy II RP (2020).

Rafał Kuzak

Historyk, specjalista od dziejów przedwojennej Polski, mitów i przekłamań. Współzałożyciel portalu WielkaHISTORIA.pl. Autor kilkuset artykułów popularnonaukowych. Współautor książek Przedwojenna Polska w liczbach oraz Wielka Księga Armii Krajowej. Zajmuje się również fotoedycją książek historycznych, przygotowywaniem indeksów i weryfikacją merytoryczną publikacji.

Aleksandra Zaprutko-Janicka

Historyczka i pisarka. Autorka książek poświęconych zaradności polskich kobiet w najtrudniejszych okresach naszych dziejów. W 2015 roku wydała „Okupację od kuchni”, a w 2017 – „Dwudziestolecie od kuchni”. Napisała też „Piękno bez konserwantów” (2016). Obecnie jest dziennikarką Interii.

Wielkie historie w twojej skrzynce

Zapisz się, by dostawać najciekawsze informacje z przeszłości. Najlepsze artykuły, żadnego spamu.

Drodzy Czytelnicy! Nasza strona (jak niemal wszystkie inne) wykorzystuje pliki cookies i podobne technologie, między innymi po to, by dostosowywać treści reklamowe do zainteresowań i preferencji użytkowników. Aby to robić, potrzebujemy Waszej zgody.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Ingens Media Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam.

Zgoda nie jest obowiązkowa. Możesz też w dowolnym momencie ją cofnąć. Szczegóły dotyczące naszej polityki prywatności, zakresu zgód, a także wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w naszej polityce prywatności. Tam też znajdziesz informacje na temat zasad przetwarzania danych oraz twoich uprawnień z tym związanych.

Poprzez korzystanie z serwisu bez zmieniania ustawień prywatności w twojej przeglądarce internetowej wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania.