Strona główna » Encyklopedia » Stefan Batory (1533-1586). Wojowniczy król Polski

Stefan Batory (1533-1586). Wojowniczy król Polski

Stefan Batory na litografii z XIX wieku.

Stefan Batory (ur. 27 września 1533, zm. 12 grudnia 1586) – książę Siedmiogrodu od 1571 roku, król Polski i wielki książę litewski od 1576 roku.

Był synem wojewody siedmiogrodzkiego noszącego to samo imię. Brał udział w wojnach rozdzierających kraj, najpierw po stronie Habsburgów (od 1551 roku), a następnie królowej Izabeli Jagiellonki i jej syna Jana Zygmunta (od 1556). W latach 1565–1567 więziony w Wiedniu, gdzie wyruszył jako poseł. W 1571 roku, po śmierci Jana Zygmunta Zapolyi, został wybrany na księcia Siedmiogrodu przy poparciu tureckiego sułtana.


Reklama


W 1575 roku zgłoszono kandydaturę Stefana Batorego na polskiego króla. Choć początkowo cieszył się znikomym poparciem, koniec końców zwyciężył na polu drugiej wolnej elekcji. Zgodnie ze złożoną zawczasu obietnicą, poślubił „ostatnią z rodu” Annę Jagiellonkę, ogłoszoną królem w grudniu 1575 roku. 1 maja 1576 roku został koronowany na króla.

Stefan Batory unikał swojej żony, nie szanował jej i robił wiele, by odciąć ją od spraw politycznych. Szybko doszło do faktycznego rozpadu pożycia: monarcha przebywał na wojnie lub na Wawelu, monarchini miała własny dwór w Warszawie.

Stefan Batory pod Pskowem. Grafika Feliksa Nowakowskiego.
Stefan Batory pod Pskowem. Grafika Feliksa Nowakowskiego.

Stefan Batory deklarował, że nie chce być królem malowanym, ale prawdziwym, dysponującym realnymi kompetencjami. W 1576 roku poskromił zbuntowany Gdańsk, od 1577 roku prowadził wojnę z władcą moskiewskim Iwanem Groźnym, zdobywając Połock oraz Wielkie Łuki. W 1582 roku zawarł ze wschodnim sąsiadem korzystny rozejm w Jamie Zapolskim.

Przymierzał się do kolejnego konfliktu, ale nie zdołał przekonać szlachty do uchwalenia koniecznych podatków. Zmarł niespodziewanie.

Ciekawostki o Stefanie Batorym

Książki o Stefanie Batorym

Biografię króla napisał Karol Olejnik (Rytm 2013). O toksycznych relacjach Stefana Batorego z żoną szeroko pisze natomiast Kamil Janicki w książce Damy złotego wieku (Znak 2014).


Reklama


Nasze artykuły o Stefanie Batorym


Reklama

Wielka historia, czyli…

Niesamowite opowieści, unikalne ilustracje, niewiarygodne fakty. Codzienna dawka historii.

Dowiedz się więcej

Kamil Janicki

Historyk, pisarz i publicysta, redaktor naczelny WielkiejHISTORII. Autor książek takich, jak Damy polskiego imperium, Pierwsze damy II Rzeczpospolitej, Epoka milczenia czy Damy złotego wieku. Jego najnowsza pozycja to Seryjni mordercy II RP (2020).

Rafał Kuzak

Historyk, specjalista od dziejów przedwojennej Polski, mitów i przekłamań. Współzałożyciel portalu WielkaHISTORIA.pl. Autor kilkuset artykułów popularnonaukowych. Współautor książek Przedwojenna Polska w liczbach oraz Wielka Księga Armii Krajowej. Zajmuje się również fotoedycją książek historycznych, przygotowywaniem indeksów i weryfikacją merytoryczną publikacji.

Aleksandra Zaprutko-Janicka

Historyczka i pisarka. Autorka książek poświęconych zaradności polskich kobiet w najtrudniejszych okresach naszych dziejów. W 2015 roku wydała „Okupację od kuchni”, a w 2017 – „Dwudziestolecie od kuchni”. Napisała też „Piękno bez konserwantów” (2016). Obecnie jest dziennikarką Interii.

Wielkie historie w twojej skrzynce

Zapisz się, by dostawać najciekawsze informacje z przeszłości. Najlepsze artykuły, żadnego spamu.

Drodzy Czytelnicy! Nasza strona (jak niemal wszystkie inne) wykorzystuje pliki cookies i podobne technologie, między innymi po to, by dostosowywać treści reklamowe do zainteresowań i preferencji użytkowników. Aby to robić, potrzebujemy Waszej zgody.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Ingens Media Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam.

Zgoda nie jest obowiązkowa. Możesz też w dowolnym momencie ją cofnąć. Szczegóły dotyczące naszej polityki prywatności, zakresu zgód, a także wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w naszej polityce prywatności. Tam też znajdziesz informacje na temat zasad przetwarzania danych oraz twoich uprawnień z tym związanych.

Poprzez korzystanie z serwisu bez zmieniania ustawień prywatności w twojej przeglądarce internetowej wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania.