Gdzie ukryto Bursztynową Komnatę? Najpopularniejsze i najbardziej intrygujące teorie

Strona główna » Historia najnowsza » Gdzie ukryto Bursztynową Komnatę? Najpopularniejsze i najbardziej intrygujące teorie

Ostatnie pewne informacje na temat Bursztynowej Komnaty pochodzą z początku 1944 roku. Na zamku w Königsbergu (obecnym Kaliningradzie), gdzie Niemcy eksponowali zrabowany zabytek, doszło do pożaru. Z jego powodu bursztynowe panele zostały zdemontowane i zapakowane do skrzyń. Tak zaczęła się zagadka do dzisiaj nurtująca tysiące fascynatów historii i poszukiwaczy skarbów. Gdzie wywieziono i ukryto „ósmy cud świata”?

Pierwsze poszukiwania komnaty zaczęły się już w 1945 roku. W ślad za Armią Czerwoną Stalin posłał tak zwane brygady trofiejne, których zadaniem było odzyskiwanie zagrabionych zabytków oraz poszukiwanie łupów wojennych, w tym dóbr kultury. 


Reklama


Część brygady trofiejnej, która prowadziła swoje działania w Königsbergu, zmusiła do pomocy Alfreda Rhodego: specjalistę od zabytków, który do niedawna sprawował pieczę nad Bursztynową Komnatą, a prawdopodobnie stał też za jej ukryciem w nieznanym miejscu. Nazista obiecywał swoje wsparcie i wskazał najlepsze miejsca poszukiwań.  

Zgodnie ze wskazówką Rhodego sowieccy żołnierze ruszyli do pałacu Ottona Schwerina w Dzikowie Iławieckim.

 Zamek w Königsberg (Królewcu)
Zamek w Königsberg (Królewcu), do którego Niemcy sprowadzili Bursztynową Komnatę. Pocztówka z początku XX wieku.

Na miejscu członkowie brygady trofiejnej dziwili się, że ich „ekspert” nie zajmuje się lokalizowaniem zaginionego skarbu, ale tylko… szuka jedzenia.

Rhode wiedział jednak co robi. Czy też raczej: dobrze wiedział, że komnata znajduje się w innym miejscu. Nie wyjawił jednak prawdy i zmarł zanim ją z niego wyduszono.

Dwa podwodne tropy

Istnieją dwie szczególnie popularne teorie wyjaśniające, dlaczego komnata przepadła na dobre. Ostatnio zostały one przypomniane na kartach książki Włodzimierza Antkowiaka pt. Poszukiwacze zaginionej komnaty.


Reklama


Jedna mówi, że tajemnica nierozerwalnie wiąże się z losem statku “Wilhelm Gustloff”, który 30 stycznia 1945 roku, w drodze do Rzeszy, został zatopiony przez sowiecki okręt podwodny. Oprócz tysięcy uchodźców i rannych, ewakuujących się z Prus Wschodnich jak najdalej od Rosjan, na pokładzie jednostki miały się znajdować właśnie skrzynie z Bursztynową Komnatą.

Według alternatywnej teorii skarb zapakowany został na pokład parowca Karlsruhe, ostatniego niemieckiego statku, który opuścił port w Königsbergu, przed tym jak Armia Czerwona przejęła kontrolę nad miastem.

Obie wersje zdarzeń łączy wspólny mianownik: wraki spoczywają na dnie Bałtyku.

Tekst stanowi fragment książki Włodzimierza Antkowiaka pt. Poszukiwacze zaginionej komnaty (Bellona 2021).

Bursztynowa Komnata w za płotem u rolnika

Co jednak jeśli Komnata pozostała na lądzie? Wiele miejsc przykuwało i wciąż przykuwa uwagę poszukiwaczy skarbów. Jedno z najczęściej wspominanych to Ząbkowice Śląskie. Czyżby miasteczko oprócz słynnego kanibala Karla Denke, mogło poszczycić się jeszcze jednym ciekawym magnesem na turystów?

W latach osiemdziesiątych XX wieku pojawił się człowiek, który twierdził, że osłaniał konwój z zabytkami Königsbergu. Według jego wiadomości komnatę ukryto w ząbkowickim gospodarstwie.


Reklama


Polskie władze podchwyciły temat. W pierwszych miesiącach stanu wojennego podjęto oficjalne poszukiwania przy udziale wojska i milicji. Do prac został skierowany ciężki sprzęt, koparki i spychacze.

Właścicieli gruntu nikt nie zapytał o zdanie, a tym bardziej pozwolenie. Ich zabudowania otoczono kordonem bezpieczeństwa i podjęto szeroko zakrojone działania.

Bursztynowa Komnata na koloryzowanym zdjęciu z 1917 roku (Andriej Zeest/domena publiczna).
Bursztynowa Komnata na koloryzowanym zdjęciu z 1917 roku (Andriej Zeest/domena publiczna).

Długa lista alternatyw

Nie znaleziono nic. Podobnie w Pasłęku, na Zalewie Wiślanym, w forcie Srebrna Góra, w Radzikowie, Książu… A to tylko wybrane z miejsc, które wymienia – jako szczególnie prawdopodobne – autor książki Poszukiwacze zaginionej komnaty.

Eksploratorzy nie mają wątpliwości: zabytek nie mógł się rozpłynąć w powietrzu. Czy więc jego odnalezienie to tylko, jak twierdzą niektórzy, kwestia czasu i pieniędzy?

Bibliografia

Artykuł powstał w oparciu o książkę Włodzimierza Antkowiaka pt. Poszukiwacze zaginionej komnaty. Ukazała się ona nakładem wydawnictwa Bellona w 2021 roku.

Na tropach najsłynniejszego skarbu, jaki zaginął w II wojnie światowej

Autor
Anna Kasperowicz
4 komentarze

 

Dołącz do dyskusji

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.


Reklama

Wielka historia, czyli…

Niesamowite opowieści, unikalne ilustracje, niewiarygodne fakty. Codzienna dawka historii.

Dowiedz się więcej

Kamil Janicki

Historyk, pisarz i publicysta, redaktor naczelny WielkiejHISTORII. Autor książek takich, jak Damy polskiego imperium, Pierwsze damy II Rzeczpospolitej, Epoka milczenia czy Seryjni mordercy II RP. Jego najnowsza pozycja to Damy Władysława Jagiełły (2021).

Rafał Kuzak

Historyk, specjalista od dziejów przedwojennej Polski, mitów i przekłamań. Współzałożyciel portalu WielkaHISTORIA.pl. Autor kilkuset artykułów popularnonaukowych. Współautor książek Przedwojenna Polska w liczbach oraz Wielka Księga Armii Krajowej. Zajmuje się również fotoedycją książek historycznych, przygotowywaniem indeksów i weryfikacją merytoryczną publikacji.

Aleksandra Zaprutko-Janicka

Historyczka i pisarka. Autorka książek poświęconych zaradności polskich kobiet w najtrudniejszych okresach naszych dziejów. W 2015 roku wydała „Okupację od kuchni”, a w 2017 – „Dwudziestolecie od kuchni”. Napisała też „Piękno bez konserwantów” (2016). Obecnie jest dziennikarką Interii.

Wielkie historie w twojej skrzynce

Zapisz się, by dostawać najciekawsze informacje z przeszłości. Najlepsze artykuły, żadnego spamu.

Drodzy Czytelnicy! Nasza strona (jak niemal wszystkie inne) wykorzystuje pliki cookies i podobne technologie, między innymi po to, by dostosowywać treści reklamowe do zainteresowań i preferencji użytkowników. Aby to robić, potrzebujemy Waszej zgody.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Ingens Media Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam.

Zgoda nie jest obowiązkowa. Możesz też w dowolnym momencie ją cofnąć. Szczegóły dotyczące naszej polityki prywatności, zakresu zgód, a także wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w naszej polityce prywatności. Tam też znajdziesz informacje na temat zasad przetwarzania danych oraz twoich uprawnień z tym związanych.

Poprzez korzystanie z serwisu bez zmieniania ustawień prywatności w twojej przeglądarce internetowej wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania.