Strona główna » Encyklopedia » Anna Cylejska (ok. 1385-1416). Druga żona Władysława Jagiełły

Anna Cylejska (ok. 1385-1416). Druga żona Władysława Jagiełły

Anna Cylejska (ur. ok. 1385, zm. 21 marca 1416) – druga żona Władysława Jagiełły i królowa Polski koronowana 25 lutego 1403 roku. Była córką piastowskiej królewny Anny oraz wnuczką Kazimierza Wielkiego. Młodo osierocona przez ojca i porzucona przez matkę wychowywała się na dworze dalszego krewnego, hrabiego Celje (obecna Słowenia) Hermana II.

Wbrew tradycyjnym opiniom polskich historyków nie była zaniedbywana przez opiekuna, narażona na biedę i odcinana od wiedzy o dziedzictwie przodków. Hrabia Herman odnosił się do wychowanicy z czułością i zapewnił jej posag znacznie wyższy niż własnym dzieciom.


Reklama


W 1399 roku, w obliczu ciężkiej choroby, królowa Jadwiga Andegaweńska wysunęła projekt ślubu Władysława Jagiełły z Anną Cylejską, tak by umocnić monarchę w prawach do tronu po własnej śmierci. Propozycja małżeństwa została ochoczo przyjęta przez Cylejczyków, a Anna przybyła do Krakowa 16 lipca 1401 roku. Wówczas opór stawił Jagiełło, ponoć niezadowolony z wyglądu kandydatki na żonę.

Ślub opóźniono pod pozorem koniecznej nauki języka polskiego. Anna Cylejska została żoną Władysława Jagiełły dopiero 29 stycznia 1402 roku. Na koronację, znów utrudnioną przez króla, czekała kolejny rok.

Anna Cylejska wśród żon Władysława Jagiełły
Anna Cylejska wśród żon Władysława Jagiełły. Schematyczne przedstawienie z początku XVI wieku.

Relacje Anny Cylejskiej z mężem długo pozostały napięte. Litwin unikał towarzystwa nowej wawelskiej pani i nie dopuszczał jej do spraw państwa. W 1407 roku otwarcie zarzucił Annie, że wdała się w romanse z przynajmniej dwoma rycerzami. Pozycja królowej została wzmocniona dopiero w 1408 roku, gdy urodziła córkę Jadwigę, przewidywaną na przyszłą władczynię Polski i Litwy. Jej sytuację komplikowało jednak poparcie stale udzielane Luksemburgom, którzy stanęli po stronie Krzyżaków w wielkiej wojnie z lat 1409-1411.

Dopiero po zwycięstwie pod Grunwaldem Anna Cylejska zaczęła odgrywać faktycznie istotną rolę na dworze. Brała osobisty udział w negocjacjach z węgierską parą monarszą (w tym ze swoją przybraną siostrą, królową Barbarą Cylejską), a wiosną 1412 roku osobiście odwiedziła ziemie południowego sąsiada. Jej wysiłki pomogły odzyskać polskie insygnia, przetrzymywane przez Węgrów od śmierci Ludwika Andegaweńskiego.


Reklama


W 1413 roku, jako pierwsza polska królowa, Anna Cylejska odwiedziła Litwę i obserwowała akcję misyjną prowadzoną przez męża na Żmudzi. Jej list, broniący charakteru, prawowierności i dokonań Władysława Jagiełły został przedstawiony na soborze w Konstancji jako dowód w ciągnącym się nadal sporze z Krzyżakami.

Królowa zapadła na zdrowiu na początku 1416 roku. Zmarła 21 marca w obecności Jagiełły. Została pochowana pod posadzką katedry na Wawelu.

Książki o Annie Cylejskiej

Naukowa biografia Anny Cylejskiej autorstwa Mai Lukanc ukazała się w języku słoweńskim. Sylwetkę królowej, jej dokonania i osobiste perypetie szeroko przedstawia Kamil Janicki w książce Damy Władysława Jagiełły (Wydawnictwo Literackie 2021).

Pasjonującą opowieść o czterech żonach jednego z najważniejszych władców w historii Polski w książce Kamila Janickiego pt. Damy Władysława Jagiełły (Wydawnictwo Literackie 2021).

Nasze artykuły o Annie Cylejskiej


Reklama

Wielka historia, czyli…

Niesamowite opowieści, unikalne ilustracje, niewiarygodne fakty. Codzienna dawka historii.

Dowiedz się więcej

Kamil Janicki

Historyk, pisarz i publicysta, redaktor naczelny WielkiejHISTORII. Autor książek takich, jak Damy polskiego imperium, Pierwsze damy II Rzeczpospolitej, Epoka milczenia czy Seryjni mordercy II RP. Jego najnowsza pozycja to Damy Władysława Jagiełły (2021).

Rafał Kuzak

Historyk, specjalista od dziejów przedwojennej Polski, mitów i przekłamań. Współzałożyciel portalu WielkaHISTORIA.pl. Autor kilkuset artykułów popularnonaukowych. Współautor książek Przedwojenna Polska w liczbach oraz Wielka Księga Armii Krajowej. Zajmuje się również fotoedycją książek historycznych, przygotowywaniem indeksów i weryfikacją merytoryczną publikacji.

Aleksandra Zaprutko-Janicka

Historyczka i pisarka. Autorka książek poświęconych zaradności polskich kobiet w najtrudniejszych okresach naszych dziejów. W 2015 roku wydała „Okupację od kuchni”, a w 2017 – „Dwudziestolecie od kuchni”. Napisała też „Piękno bez konserwantów” (2016). Obecnie jest dziennikarką Interii.

Wielkie historie w twojej skrzynce

Zapisz się, by dostawać najciekawsze informacje z przeszłości. Najlepsze artykuły, żadnego spamu.

Drodzy Czytelnicy! Nasza strona (jak niemal wszystkie inne) wykorzystuje pliki cookies i podobne technologie, między innymi po to, by dostosowywać treści reklamowe do zainteresowań i preferencji użytkowników. Aby to robić, potrzebujemy Waszej zgody.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Ingens Media Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam.

Zgoda nie jest obowiązkowa. Możesz też w dowolnym momencie ją cofnąć. Szczegóły dotyczące naszej polityki prywatności, zakresu zgód, a także wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w naszej polityce prywatności. Tam też znajdziesz informacje na temat zasad przetwarzania danych oraz twoich uprawnień z tym związanych.

Poprzez korzystanie z serwisu bez zmieniania ustawień prywatności w twojej przeglądarce internetowej wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania.