Strona główna » Encyklopedia » Jadwiga Andegaweńska (1374-1399). Król Polski

Jadwiga Andegaweńska (1374-1399). Król Polski

Jadwiga Andegaweńska, królowa Jadwiga (ur. 18 lutego 1374, zm. 17 lipca 1399) – król Polski z dynastii Andegawenów, żona Władysława Jagiełły. Urodziła się jako trzecia córka władcy Węgier i Polski Ludwika oraz Elżbiety Bośniaczki. Po babce Elżbiecie Łokietkównie była także potomkinią Piastów.

Początkowo nie przewidywano dla niej żadnego tronu ani szerszego posagu. W dzieciństwie została wydana za drugorzędnego kandydata Wilhelma Habsburga. Polityczne perspektywy Jadwigi Andegaweńskiej wzrosły dopiero po tym, jak w 1378 roku zmarła jej najstarsza siostra Katarzyna.


Reklama


Ojciec chciał osadzić Jadwigę na tronie węgierskim. Po śmierci króla, na skutek oporu Polaków i intryg wdowy Elżbiety Bośniaczki, królową Węgier została jednak Maria, a Jadwiga otrzymała polską koronę. 16 października 1384 roku, jako dziesięciolatka, została wyniesiona na tron nie jako królowa, lecz król Polski. Był to pierwszy taki przypadek w dziejach kraju.

18 lutego 1386 roku, po odwołaniu związku zawartego w dzieciństwie z potomkiem Habsburgów, Jadwiga poślubiła wielkiego księcia Litwy Jagiełłę, doprowadzając tym samym do unii między państwami i chrystianizacji ostatniego formalnie pogańskiego państwa Europy.

Królowa Jadwiga w wyobrażeniu Aleksandra Augustynowicza.
Królowa Jadwiga w wyobrażeniu Aleksandra Augustynowicza.

Formalnie Jadwiga Andegaweńska cieszyła się pozycją równą mężowi, prestiżowo zaś jej status, jako „przyrodzonej pani królestwa”, był nawet wyższy. W latach 90. XIV wieku, już jako dorosła kobieta, władczyni aktywnie zaangażowała się w sprawy polityki, prowadząc pertraktacje z wielkim mistrzem zakonu krzyżackiego, ingerując w sprawy litewskie, a także sprzeciwiając się linii obranej przez męża.

Relacje między Jadwigą i Jagiełłą nie układały się dobrze. Król wyraźnie unikał towarzystwa żony, przyłączył się też do ataków na jej cnotę. Dopiero w 1398 roku, po przeszło dekadzie małżeństwa, władczyni zaszła w ciążę. 22 czerwca 1399 roku urodziła córkę Elżbietę Bonifację. Dziecko zmarło po trzech tygodniach. 17 lipca odeszła także sama Jadwiga, zapewne na skutek gorączki połogowej.


Reklama


Jej przedśmiertne zapisy pomogły w odnowieniu krakowskiej uczelni, ufundowanej przez Kazimierza Wielkiego. Królowa zainicjowała też projekt kolejnego małżeństwa Jagiełły, z hrabianką Celje Anną.

Ciekawostki o Jadwidze Andegaweńskiej

Pieczęć Jadwigi Andegaweńskiej.
  • W następstwie ślubu królowej Jadwigi z Jagiełłą doszło do wymierzonej w nią, zmasowanej kampanii. Habsburgowie i Krzyżacy dokładali starań, by młodą władczynię postrzegano jako prostytutkę, nierządnicę i cudzołożnicę.
  • Nie zachował się żaden portret Jadwigi Andegaweńskiej wykonany za jej życia. O wyglądzie władczyni sporo jednak można powiedzieć dzięki dwukrotnym badaniom jej kości, jakie przeprowadzono w XIX i XX wieku.
  • Władysław Jagiełło i Jadwiga Andegaweńska niemal nie przebywali ze sobą. Przykładowo w całym 1394 roku, najlepiej oświetlonym za sprawą zachowanych dokumentów, małżonkowie spędzili w tej samej miejscowości zaledwie 57 dni
  • Według kronikarza Jana Długosza otoczenie królowej Jadwigi ukrywało przed nią śmierć córki. Wiadomość trudno jednak uznać za wiarygodną.

Reklama


Książki o Jadwidze Andegaweńskiej

O życiu i dokonaniach królowej Jadwigi pisze szeroko Kamil Janicki w książce Damy polskiego imperium (Znak 2017). O śmierci i politycznym dziedzictwie Andegawenki, a także o jej wpływie na kolejny związek króla ten sam autor opowiada w publikacji Damy Władysława Jagiełły (Wydawnictwo Literackie 2021).

Nasze artykuły o Jadwidze Andegaweńskiej


Reklama

Wielka historia, czyli…

Niesamowite opowieści, unikalne ilustracje, niewiarygodne fakty. Codzienna dawka historii.

Dowiedz się więcej

Kamil Janicki

Historyk, pisarz i publicysta, redaktor naczelny WielkiejHISTORII. Autor książek takich, jak Damy polskiego imperium, Pierwsze damy II Rzeczpospolitej, Epoka milczenia czy Seryjni mordercy II RP. Jego najnowsza pozycja to Damy Władysława Jagiełły (2021).

Rafał Kuzak

Historyk, specjalista od dziejów przedwojennej Polski, mitów i przekłamań. Współzałożyciel portalu WielkaHISTORIA.pl. Autor kilkuset artykułów popularnonaukowych. Współautor książek Przedwojenna Polska w liczbach oraz Wielka Księga Armii Krajowej. Zajmuje się również fotoedycją książek historycznych, przygotowywaniem indeksów i weryfikacją merytoryczną publikacji.

Aleksandra Zaprutko-Janicka

Historyczka i pisarka. Autorka książek poświęconych zaradności polskich kobiet w najtrudniejszych okresach naszych dziejów. W 2015 roku wydała „Okupację od kuchni”, a w 2017 – „Dwudziestolecie od kuchni”. Napisała też „Piękno bez konserwantów” (2016). Obecnie jest dziennikarką Interii.

Wielkie historie w twojej skrzynce

Zapisz się, by dostawać najciekawsze informacje z przeszłości. Najlepsze artykuły, żadnego spamu.

Drodzy Czytelnicy! Nasza strona (jak niemal wszystkie inne) wykorzystuje pliki cookies i podobne technologie, między innymi po to, by dostosowywać treści reklamowe do zainteresowań i preferencji użytkowników. Aby to robić, potrzebujemy Waszej zgody.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Ingens Media Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam.

Zgoda nie jest obowiązkowa. Możesz też w dowolnym momencie ją cofnąć. Szczegóły dotyczące naszej polityki prywatności, zakresu zgód, a także wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w naszej polityce prywatności. Tam też znajdziesz informacje na temat zasad przetwarzania danych oraz twoich uprawnień z tym związanych.

Poprzez korzystanie z serwisu bez zmieniania ustawień prywatności w twojej przeglądarce internetowej wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania.