Największe historie ostatniego miesiąca. 50 materiałów, od których nie mogliście się oderwać w czerwcu

Porody w piekle na ziemi. Przemilczane losy sponiewieranych księżniczek. I włosy Elżbiety I Tudor. Przypominamy najpopularniejsze materiały minionego miesiąca.

Dzięki waszemu zaangażowaniu czerwiec 2020 roku był dla WielkiejHISTORII kolejnym świetnym miesiącem. Nasze strony odwiedziło 1,8 miliona użytkowników. Wykonaliście łącznie 3,5 miliona wizyt i 8,5 miliona odsłon.


Reklama


To nie tylko wynik najlepszy od uruchomienia portalu, ale też bezprecedensowy na polskim rynku. Według naszej wiedzy nigdy żaden magazyn o historii nie osiągnął nad Wisłą podobnej popularności. Dziękujemy!

Poniżej najpopularniejsze materiały miesiąca. Choć oceniając po statystykach, pewnie już je przeczytaliście…

TOP50 materiałów maja 2020 roku

Wnętrze murowanego baraku w Auschwitz (fot. siestecita, lic. CCA SA 4.0 I)

1. Jak wyglądał poród w Auschwitz?

Według zachowanych dokumentów w obozie koncentracyjnym Auschwitz-Birkenau przyszło na świat 700 dzieci. Świadkowie mówili nawet o tysiącach. Jak wyglądał poród w piekle? 1 054 249 odsłon w czerwcu (1 083 071 łącznie)

2. Gwałty na księżniczkach we wczesnym średniowieczu. Przemilczana historia przemocy seksualnej

Tysiąc lat temu żony i córki przegranych władców płaciły za ich porażki własnymi ciałami. Gwałcone przed dowódców, zbiorowo przez zwykłych żołnierzy, nawet przez arcychrześcijańskich królów. 927 734 odsłon w czerwcu (1 009 396 łącznie)

3. Włosy Elżbiety I Tudor. Dlaczego ich nie ukrywała?

Rude włosy od najdawniejszych czasów kojarzyły się z nieczystymi mocami i barbarzyństwem. Przesądne kobiety robiły wszytko, by ukryć ten „defekt”. Elżbieta I Tudor postanowiła jednak zrobić ze swych włosów znak rozpoznawczy. I poszło jej tak dobrze, że nawet dzisiaj nie da się jej pomylić z nikim innym. 601 672 odsłon w czerwcu (680 462 łącznie)

4. Zdrowie Ludwika XIV. O jego najbardziej wstydliwej operacji opowiadał cały kraj

Dzięki temu, że od dziecka otaczali go lekarze, o jego dolegliwościach wiemy niemal wszystko. Jest o czym opowiadać, bo Ludwik XIV dosłownie rozsypywał się w oczach. Cierpiał na wszystko, od problemów z zębami, przez choroby weneryczne, robaki i bóle żołądka. Najwięcej rozgłosu zyskała jednak pewna wstydliwa operacja, z którą w ogóle się nie ukrywał. 434 221 odsłon w czerwcu (601 575 łącznie)


Reklama


5. Najbardziej seksistowskie średniowieczne dowcipy

Beztroskie anegdotki, rubaszne żarty z brodą? Nie tylko. Zachowane dowcipy z XV stulecia ujawniają skalę ówczesnej mizoginii, pogardy dla kobiet i płciowych uprzedzeń głęboko zakorzenionych w kulturze. 327 047 odsłon w czerwcu (335730 łącznie)

6. Historia lobotomii i Antonio Egas Moniz. To przez niego dziesiątkom tysięcy ludzi wywiercono dziury w mózgach

Antonio Egas Moniz nie był chirurgiem i nie potrafił operować. Nie wymyślił też swojej terapii samodzielnie. Usłyszał relację innego lekarza i w efekcie… tylko w ciągu ćwierćwiecza bezpowrotnie zniszczono mózgi 60 000 ludzi. 313 924 odsłon

7. Co jedli polscy chłopi pańszczyźniani? Nawet nie wziąłbyś do ust tego, co dla nich było rarytasem

Jaja podkradano dzikiemu ptactwu, dla zdobycia mięsa posuwano się do przestępstw. A gdy było trzeba – sięgano nawet po potrawy, które obecnie wydają się zupełnie niejadalne. 248 757 odsłon w czerwcu (513 182 łącznie)

8. „Ślub majowy, grób gotowy”. Jak dawniej wybierano termin ślubu i dlaczego w grę wchodziły tylko cztery miesiące?

W myśl popularnego porzekadła „w maju ślub to wczesny grób”. Ewentualnie: „ślub w maju” to „śmierć na skraju”. Ale czy nasi przodkowie naprawdę tak sądzili? I co decydowało o tym, jak w dawnej Polsce wybierano termin ślubu i wesela? 226 515 odsłon

9. Wychowanie XIX-wiecznych dziewcząt. Jak robiono z nich posłuszne i uległe żony?

Oczekiwano, że panna z dobrego domu będzie skromna, delikatna, uległa i niewinna. Całą jej młodość organizowano tak, by sprawdziła się w roli matki. I by nigdy nie sprzeciwiła się swojemu mężowi. 181 357 odsłon w czerwcu (215 898 łącznie)


Reklama


10. Największe dziwactwa Władysława Jagiełły. Dlaczego Polacy drwili z wybitnego króla?

Władysław Jagiełło potrzebował całych dekad, by zdobyć sobie szacunek Polaków. Militarne sukcesy i mądre rządy zjednały mu wielu poddanych. Nie wszystkich jednak. Z czego naśmiewali się ci, których nie przekonał? I czy naprawdę mieli powody do drwin? 178 095 odsłon w czerwcu (223 131 łącznie)

11. Pięć kategorii polskich prostytutek według lekarki, która zajmował się nimi 100 lat temu

„Kobiety te czyniły na mnie prawie że stale wrażenie dzieci, a często istot nienormalnych” – pisała Maria Grzywo-Dąbrowska. W 1915 roku w szpitalu pod Łodzią pod jej opieką znalazło się 650 przymusowo odizolowanych prostytutek. Nie tylko opisała ich zachowania i predyspozycje, ale też – podzieliła je na pięć kategorii. 176 523 odsłon

12. Noc poślubna Anny Jagiellonki i Stefana Batorego. Czy to mogło tak wyglądać?

Nikt nie przekazał, jak wyglądała noc, od której zaczęło się jedno z najbardziej nieudanych i nieszczęśliwych małżeństw dynastycznych w dziejach Polski. „Pierwszy raz” Anny Jagiellonki i Stefana Batorego można sobie tylko wyobrażać, na podstawie tego, co wiemy o ich charakterach i późniejszym związku. To właśnie robi autorka powieści „Anna Jagiellonka”. 138 893 odsłon w czerwcu (147 345 łącznie)

13. Agoge. Sekret niezwykłej skuteczności spartańskich wojowników

Nie byli lepiej uzbrojeni, nie odkryli doskonalszej taktyki, nie mieli nawet wyraźnie bardziej utalentowanych dowódców niż sąsiedzi. Co więc sprawiało, że spartańscy wojownicy budzili respekt w całej Grecji? Odpowiedź zamyka się w jednym słowie: Agōgē. 138 853 odsłon

14. Wielki głód w Galicji. Umarło 10% ludności, matki pożerały własne dzieci

Trupów było tak wiele, że nie miał kto ich grzebać. Łącznie zmarło pół miliona ludzi – 1/10 całej populacji Galicji. Dlaczego do dzisiaj milczymy o katastrofie z epoki zaborów? Dlaczego nigdy nie rozliczono winnych zagłodzenia polskich wsi? 137 253 odsłon w czerwcu (181 142 łącznie)


Reklama


15. Przeciętna długość życia w Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Czy Polacy żyli najkrócej w Europie?

Dane o średniej długości życia w wieku XVIII zaskakują. Czy rzeczywiście sytuacja w Polsce była aż tak dramatyczna? I dlaczego nawet w najbardziej rozwiniętych krajach ludzie żyli średnio niewiele ponad 30 lat? 131 436 odsłon

16. Pogańska żona Jagiełły. Czy przed ślubem z Jadwigą Andegaweńską wielki książę Litwy zawarł inne małżeństwo?

Źródła historyczne przechowały informacje o czterech ślubach sławnego króla. Władysław Jagiełło żenił się kolejno z Jadwigą Andegaweńską, hrabianką Anną z Celje, małopolską arystokratką Elżbietą z Pilczy i młodą Rusinką Sonką. Ale czy ta lista rzeczywiście jest kompletna? Biograf władcy Stefan M. Kuczyński sugerował inną możliwość. 127 925 odsłon

17. Średniowieczni mistrzowie ciętej riposty. 14 bezczelnych odpowiedzi na każdą okazję

W średniowieczu nie brakowało mistrzów ciętej riposty. Potrafili zgasić każdego rozmówcę i zapunktować w każdej dyskusji. A przynajmniej tak im się wydawało. 125 235 odsłon w czerwcu (194 527 łącznie)

Kaplica w Chwarszczanach, 2016 rok. (fot. Jan M., lic. CC-BY-SA 3,0).
Kaplica w Chwarszczanach, 2016 rok. (fot. Jan M., lic. CC-BY-SA 3,0).

18. Kaplica templariuszy w polskich Chwarszczanach. Na całym świecie nie ma drugiego takiego budynku

Tajemnicza konstrukcja pośród pustkowia. Budowla nie mająca analogii nigdzie na świecie. I zamysł, który do dzisiaj spędza badaczom sen z powiek. Jakie zagadki skrywa dawna kaplica Templariuszy w Chwarszczanach? 124 448 odsłon w czerwcu (240 504 łącznie)

19. Największa katastrofa budowlana starożytnego Rzymu? Zginęły w niej dziesiątki tysięcy ludzi

Zmiażdżone ciała. Urwane kończyny. Nieludzkie zawodzenie ofiar oraz kilkadziesiąt tysięcy zabitych i rannych. Właśnie tak opłakane skutki pociągnęła za sobą pazerność człowieka, który postanowił zorganizować walki gladiatorów we własnym amfiteatrze. 119 745 odsłon w czerwcu (175 869 łącznie)

20. Rzeź w Wandei. „Dzieci rozdeptałem końmi i wymordowałem kobiety”

Zwykłe narzędzia egzekucji działały zbyt wolno, więc mieszkańców pakowano na statki i po kilkaset osób na raz topiono w rzece. Do kościołów, w których chronili się mieszkańcy całych wiosek strzelano z armat. Wrogich przywódców „zakopywano żywcem po szyję i kamienowano głowy”. 119 136 odsłon w czerwcu (162 003 łącznie)


Reklama


Jeszcze więcej popularnych tekstów…

21Kościelny taryfikator sprzed niemal 250 lat. Ile kosztowały w Polsce śluby, pogrzeby i chrzciny? 112 965 odsłon
22Przydomek Władysława Łokietka. Żaden król Polski nie dostał równie prześmiewczego przezwiska 109 236 odsłon
23Synowie Kazimierza Wielkiego. Król nie przewidział jak ponury spotka ich koniec 100 362 odsłon w czerwcu (321 576 łącznie)
24Kara słupka w Auschwitz-Birkenau. „Była to męczarnia nie do opisania” 99 744 odsłon
25Przygotowanie do porodu w XVI-wiecznej Polsce. Osobliwe porady z „Hortus santiatis” Stefana Falimirza 97 246 odsłon w czerwcu (139 482 łącznie)
26Empedokles z Akragas. Jak skończył filozof, który uważał się za boga? 87 674 odsłon w czerwcu (106 440 łącznie)
27Inne stolice cesarstwa rzymskiego. Przez setki lat centrum władzy nie znajdowało się wcale w Rzymie 83 646 odsłon w czerwcu (108 665 łącznie)
28Największy konkurent Władysława Jagiełły. Niewiele brakowało, a Piastowie odzyskaliby władzę nad Polską 82 715 odsłon w czerwcu (109 210 łącznie)
29Opinie o Kazimierzu Wielkim na dworze cesarskim. Co pisano o polskim królu w otoczeniu Karola IV Luksemburskiego? 71 730 odsłon
30Dalsze losy mordercy Bony Sforzy. Co się stało z Janem Wawrzyńcem Pappacodą? 68 929 odsłon w czerwcu (74 534 łącznie)

Reklama


31Największe herezje wczesnego Kościoła. Spory, które wstrząsały chrześcijaństwem gdy Rzym chylił się ku upadkowi 64 005 odsłon
32Najpopularniejsze imiona w nowożytnej Polsce. Jak Polacy kilkaset lat temu nazywali swoje córki i synów? 61 853 odsłon
33Wizyta Kazimierza Wielkiego w Malborku. Dlaczego polski król zapuścił się do paszczy lwa? 61 149 odsłon
34Kazimierz Wielki w rosyjskich podręcznikach szkolnych do historii 59 622 odsłon
35Radzieccy żołnierze u boku Wehrmachtu. Dlaczego dziesiątki tysięcy czerwonoarmistów przeszły na stronę wroga? 56 169 odsłon
36Dzieci Kleopatry. Co stało się z potomkami spłodzonymi przez najpotężniejszych ludzi starożytnego Rzymu? 55 021 odsłon w czerwcu (63 271 łącznie)
37Prawdziwa religia Słowian. W co wierzyli nasi przodkowie w świetle nowych badań? 52 804 odsłon w czerwcu (79 014 łącznie)
39Kanibalizm podczas pierwszej krucjaty. Dlaczego krzyżowcy pożerali muzułmanów? 49 303 odsłon w czerwcu (81 128 łącznie)
40Seks polskich kobiet w XIX wieku. Mężom zalecano, by je dusili i odmawiali im jakiejkolwiek przyjemności 49 178 odsłon w czerwcu (276 437 łącznie)
Operatorzy GROM-u w pełnym rynsztunku bojowym. Zdjęcie z książki Chłopaki z Marsa (materiały prasowe).
41Bezwzględna odpowiedź GROM-u. Jak nasi specjalsi zareagowali na ostrzelanie polskiej bazy? 46 853 odsłon
42Średniowieczne królowe, którym zabrano imiona. Czy mężowie tak bardzo wstydzili się ich pochodzenia? 46 127 odsłon w czerwcu (66 049 łącznie)
43Powierzchnia średniowiecznej Polski (XI-XV wiek). Obszar państwa od Bolesława Chrobrego do Władysława Jagiełły 45 006 odsłon
44Ojczyzna Władysława Jagiełły. Wszystko co wiesz o pogańskiej Litwie jest kłamstwem 43 486 odsłon w czerwcu (74 137 łącznie)
45Skarbiec Zygmunta II Augusta. Jaki majątek król ukrywał przed Polakami? 43 035 odsłon w czerwcu (82 691łącznie)
46Holokaust w Norwegii. Przez lata byli dumni z pomocy udzielonej Żydom, teraz prawda wychodzi na jaw 41 359 odsłon
47Dlaczego Niemcy przegrali bitwę o Anglię? Zdaniem asa Luftwaffe kluczowy był jeden czynnik 41 171 odsłon
48Dlaczego Armia Krajowa nie chciała przekazywać broni Żydowskiej Organizacji Bojowej? 39 291 odsłon
49Cesarz Kaligula. Czy naprawdę był zdeprawowanym szaleńcem i największym z tyranów? 38 972 odsłon
50Agent Władysława Jagiełły w szeregach Krzyżaków. Jaką poniósł karę, gdy go zdemaskowano? 38 341 odsłon

Reklama


Pełna przejrzystość. Sprawdź, jak dokładnie liczymy odsłony naszych tekstów.

Dołącz do dyskusji

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.


Reklama

Wielka historia, czyli…

Niesamowite opowieści, unikalne ilustracje, niewiarygodne fakty. Codzienna dawka historii.

Dowiedz się więcej

Kamil Janicki

Historyk, pisarz i publicysta, redaktor naczelny WielkiejHISTORII. Autor książek takich, jak Damy polskiego imperium, Pierwsze damy II Rzeczpospolitej, Epoka milczenia czy Damy złotego wieku. Jego najnowsza pozycja to Damy przeklęte. Kobiety, które pogrzebały Polskę (2019).

Rafał Kuzak

Historyk, specjalista od dziejów przedwojennej Polski, mitów i przekłamań. Współzałożyciel portalu WielkaHISTORIA.pl. Autor kilkuset artykułów popularnonaukowych. Współautor książek Przedwojenna Polska w liczbach oraz Wielka Księga Armii Krajowej. Zajmuje się również fotoedycją książek historycznych, przygotowywaniem indeksów i weryfikacją merytoryczną publikacji.

Aleksandra Zaprutko-Janicka

Historyczka i pisarka. Autorka książek poświęconych zaradności polskich kobiet w najtrudniejszych okresach naszych dziejów. W 2015 roku wydała „Okupację od kuchni”, a w 2017 – „Dwudziestolecie od kuchni”. Napisała też „Piękno bez konserwantów” (2016). Obecnie jest dziennikarką Interii.

Wielkie historie w twojej skrzynce

Zapisz się, by dostawać najciekawsze informacje z przeszłości. Najlepsze artykuły, żadnego spamu.

Drodzy Czytelnicy! Nasza strona (jak niemal wszystkie inne) wykorzystuje pliki cookies i podobne technologie, między innymi po to, by dostosowywać treści reklamowe do zainteresowań i preferencji użytkowników. Aby to robić, potrzebujemy Waszej zgody.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Ingens Media Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam.

Zgoda nie jest obowiązkowa. Możesz też w dowolnym momencie ją cofnąć. Szczegóły dotyczące naszej polityki prywatności, zakresu zgód, a także wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w naszej polityce prywatności. Tam też znajdziesz informacje na temat zasad przetwarzania danych oraz twoich uprawnień z tym związanych.

Poprzez korzystanie z serwisu bez zmieniania ustawień prywatności w twojej przeglądarce internetowej wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania.